Serangan Udara Pertama dalam Tahun-Tahun Terakhir
Kerajaan Yaman yang diiktiraf antarabangsa mengumumkan bahawa ia telah menyerang lapangan terbang Sanaa yang dikuasai pemberontak Houthi pada Isnin, menandakan eskalasi terbesar dalam konflik yang sebahagian besarnya beku sejak gencatan senjata 2022. Menurut kenyataan kerajaan, serangan itu bertujuan menghalang sebuah pesawat Iran daripada mendarat di ibu kota, selepas gagal memujuk delegasi Houthi yang pergi ke Tehran untuk pengebumian pemimpin tertinggi Iran yang terakhir supaya menaiki penerbangan Yemenia sebaliknya.
Jurucakap tentera Houthi, Yahya Saree, menuduh Arab Saudi sebagai dalang serangan itu dan memberi amaran bahawa "pencerobohan ini tidak akan dibiarkan tanpa jawapan atau hukuman." Beliau menyifatkan tindakan itu sebagai "menamatkan fasa de-eskalasi" dan mengancam tindakan balas.
Ancaman kepada Gencatan Senjata 2022
Eskalasi terbaharu ini mengancam untuk membatalkan gencatan senjata yang telah bertahan sejak April 2022, yang ditaja oleh Pertubuhan Bangsa-Bangsa Bersatu. Ia berlaku ketika ketegangan tinggi di Teluk, dengan Amerika Syarikat dan Iran terlibat dalam serangan balas yang memberi kesan kepada rantau itu. Mohammed al-Basha, penganalisis dari Basha Report yang berpangkalan di AS, memberi amaran bahawa "jika kitaran tindakan dan tindak balas ini berterusan, ia boleh menandakan keruntuhan rangka kerja gencatan senjata April 2022 dan isyarat kembali ke fasa konflik yang lebih sengit."
Ketua Majlis Kepimpinan Presiden, Rashad al-Alimi, berkata beliau telah "mengarahkan supaya skop konfrontasi tidak diperluaskan dengan cara yang akan mencapai matlamat Iran untuk menyeret Yaman dan rakyatnya ke dalam peperangan." Beliau menekankan keperluan untuk mengelakkan perang yang lebih luas.
Peranan Arab Saudi dan Iran
Kementerian pertahanan Yaman menuduh Houthi "membenarkan pesawat Iran melanggar wilayah Yaman; akibatnya, landasan lapangan terbang disasarkan." Sejak 2015, pakatan pimpinan Arab Saudi yang menyokong kerajaan telah mengawal ruang udara Yaman dan memerlukan kebenaran terlebih dahulu untuk mana-mana pesawat masuk. Houthi dilaporkan mencabar pengaturan ini dengan menganjurkan penerbangan terus dari Iran ke Sanaa, yang menimbulkan kemarahan kerajaan dan sekutunya.
Jurucakap Houthi, Yahya Saree, menuduh Arab Saudi "menamatkan fasa de-eskalasi" dan memberi amaran bahawa "pencerobohan ini tidak akan dibiarkan tanpa jawapan atau hukuman." Kementerian luar Houthi menyalahkan Riyadh dan mengisytiharkan "berakhirnya fasa de-eskalasi dan gencatan senjata serta permulaan perang."
Reaksi Antarabangsa dan Risiko Kemanusiaan
Utusan khas PBB untuk Yaman, Hans Grundberg, menggesa pihak-pihak supaya beralih kepada diplomasi, dengan menyatakan pejabatnya telah "menghubungi wakil tentera dari semua pihak." Beliau menyeru "de-eskalasi dan menjauhi sebarang tindakan yang akan merisikokan kitaran keganasan baru di Yaman."
Konflik Yaman, yang bermula pada 2014 apabila Houthi menguasai Sanaa, telah membunuh ratusan ribu orang dan menyebabkan krisis kemanusiaan yang teruk. Menurut PBB, lebih 20 juta rakyat Yaman memerlukan bantuan kemanusiaan. Eskalasi terbaharu ini boleh memburukkan lagi keadaan, terutamanya jika lapangan terbang Sanaa yang menjadi laluan utama bantuan kemanusiaan terjejas.
Penganalisis Mohammed al-Basha berkata "hari-hari akan datang mungkin akan menunjukkan sama ada kedua-dua pihak bersedia untuk kembali ke arah eskalasi tentera yang berterusan dan perang darat," sambil menambah bahawa langkah seterusnya pesawat Iran yang didakwa telah mendarat akan menentukan hala tuju konflik.
