Bekas Ketua Pegawai Eksekutif Pusat Membanteras Rasuah dan Kronisme (C4), Pushpan Murugiah, mengkritik Rang Undang-Undang Kebebasan Maklumat (FOI) yang dibacakan kali pertama di Dewan Rakyat hari ini kerana gagal mengiktiraf kebebasan maklumat sebagai hak di bawah Perlembagaan.
Klausa 23 Jauhkan Diri daripada Demokrasi Berperlembagaan
Pushpan berkata, Fasal 23 rang undang-undang itu menyatakan bahawa tiada apa-apa dalam akta ini boleh ditafsirkan sebagai membentuk kebebasan asasi di bawah Bahagian II Perlembagaan Persekutuan. “Daripada memperkukuh demokrasi berperlembagaan, perundangan ini seolah-olah menjauhkan diri daripadanya dengan secara jelas menafikan sebarang hubungan antara akses kepada maklumat dan jaminan perlembagaan kebebasan bersuara di bawah Perkara 10.
“Pada hakikatnya, kerajaan memperkenalkan undang-undang kebebasan maklumat yang bersungguh-sungguh mengelak daripada mengiktiraf kebebasan maklumat sebagai hak perlembagaan,” katanya dalam satu kenyataan hari ini.
Jenis Hukuman Jenayah untuk Maklumat Sah
Pushpan juga mengkritik rang undang-undang itu kerana menjenayahkan penggunaan maklumat yang diperoleh secara sah untuk “tujuan berbeza daripada yang dinyatakan dalam permohonan”. Menurut rang undang-undang yang dimuat naik di laman web Parlimen, mana-mana individu yang “menggunakan maklumat yang diperoleh di bawah akta ini yang bertentangan dengan tujuan permintaan tersebut” boleh didenda sehingga RM100,000, dipenjara sehingga lima tahun, atau kedua-duanya.
“Maklumat sering mendedahkan fakta baharu yang tidak dapat dijangka semasa permohonan dibuat. Menjadi kesalahan jenayah penggunaan maklumat tersebut adalah tidak seimbang dan asasnya tidak konsisten dengan prinsip ketelusan, kewartawanan penyiasatan, dan akauntabiliti demokrasi,” katanya.
Prinsip Hak Milik Rakyat Dinafikan
Pushpan berhujah bahawa undang-undang kebebasan maklumat adalah berdasarkan prinsip bahawa maklumat yang dipegang oleh kerajaan adalah milik rakyat secara lalai melainkan ada sebab yang kukuh untuk menyembunyikannya. “Prinsip itu diiktiraf di seluruh demokrasi matang dan dicerminkan dalam piawaian hak asasi manusia antarabangsa.
“Namun, rang undang-undang ini secara jelas menyatakan ia tidak mewujudkan hak substantif terhadap maklumat, mengekalkan Akta Rahsia Rasmi secara keseluruhannya, memperkenalkan pengecualian luas tanpa ujian kemudaratan yang bermakna atau penolakan kepentingan awam, dan bahkan memerlukan pemohon untuk mewajarkan mengapa mereka mendapatkan maklumat tersebut,” katanya.
Kerajaan Akan Rujuk Jawatankuasa Pilihan
Lebih awal hari ini, Menteri Pembaharuan Undang-undang dan Institusi, Azalina Othman Said, berkata kerajaan akan membentangkan usul untuk merujuk rang undang-undang FOI kepada jawatankuasa pilihan parlimen untuk pemeriksaan terperinci. Katanya, rang undang-undang itu akan dibincangkan dalam sesi penglibatan dengan pihak berkepentingan dan ahli parlimen dari kedua-dua pihak. Azalina juga berkata kerajaan telah mengambil maklum kebimbangan yang dibangkitkan oleh pertubuhan masyarakat sivil mengenai pelbagai aspek rang undang-undang itu.
