PETALING JAYA: Badan pemantau alam sekitar, RimbaWatch, mendapati bahawa 258,860 hektar hutan di landskap konservasi harimau Kelas I di seluruh Semenanjung Malaysia, yang bersamaan tiga setengah kali ganda saiz Singapura, sedang diancam oleh penebangan hutan.
Dalam satu kenyataan, kumpulan itu menyatakan bahawa majoriti kawasan tersebut terletak di Kelantan (56 peratus), Pahang (21 peratus) dan Perak (10 peratus).
Ancaman utama terhadap habitat harimau
“258,860 hektar adalah kawasan yang signifikan, secara kasarnya bersamaan tiga setengah kali saiz Singapura. Pemacu ancaman utama adalah ladang hutan industri (68 peratus), diikuti oleh penyenaraian hartanah untuk hutan (20 peratus) dan konsesi kelapa sawit (5 peratus),” kata RimbaWatch.
Landskap konservasi harimau Kelas I merujuk kepada kawasan konservasi global keutamaan tertinggi dengan tiga kriteria: habitat yang cukup besar untuk menampung sekurang-kurangnya 100 ekor harimau, bukti aktif pembiakan, dan tahap ancaman yang minimum hingga sederhana dengan langkah pemuliharaan yang berkesan sudah dilaksanakan.
Penemuan RimbaWatch terkandung dalam laporannya, “State of the Tiger Conservation Landscape in Peninsular Malaysia”, yang diterbitkan hari ini. Laporan itu juga mendapati 474,231 hektar kehilangan litupan pokok dalam landskap konservasi harimau Kelas I di Semenanjung Malaysia dari 2015 hingga 2025.
Kehilangan litupan pokok yang membimbangkan
Majoriti kehilangan pokok dalam 474,231 hektar itu berlaku di Pahang (35 peratus), diikuti oleh Kelantan (33 peratus) dan Terengganu (16 peratus). Ini merangkumi kira-kira 10 peratus daripada keseluruhan landskap konservasi harimau.
“Selain itu, laporan itu mencatat bahawa 287,512 hektar kehilangan litupan pokok ini berlaku di kawasan hutan yang diiktiraf sebagai ‘mampan’ oleh Skim Pensijilan Kayu Malaysia dan Program Pengiktirafan Pensijilan Hutan,” kata RimbaWatch.
RimbaWatch menegaskan bahawa penemuan terkininya mengukuhkan kesimpulan kajian terdahulunya yang secara konsisten mendapati ladang hutan industri merupakan ancaman terbesar kepada hutan hujan Malaysia.
Kontroversi ‘ladang hutan’
Dirujuk sebagai “ladang hutan” oleh pihak berkuasa perhutanan tempatan, kedudukan rasmi program tersebut adalah bahawa ladang hutan merupakan kaedah memulihkan hutan terdegradasi yang mengurangkan tekanan terhadap hutan asli. “Walau bagaimanapun, program ini pada hakikatnya adalah tekanan utama terhadap hutan asli, dan melibatkan program berskala industri untuk menubuhkan ladang monokultur yang mati dari segi ekologi seperti kayu getah, akasia dan spesies lain di hutan asli sebelum ini secara eksklusif dalam rizab hutan kekal,” kata RimbaWatch.
“Ini menunjukkan perbezaan utama antara matlamat pemuliharaan persekutuan dan autonomi negeri ke atas hutan.”
Pengarah RimbaWatch, Adam Farhan dipetik sebagai berkata bahawa keutamaan pemuliharaan harimau sedia ada – termasuk rondaan anti-pemburuan haram, pembiakan kurungan dan pusat penyelamatan – tidak boleh dipisahkan daripada langkah-langkah untuk mengurangkan kehilangan habitat itu sendiri.
Tindakan yang disarankan RimbaWatch
RimbaWatch mendesak kerajaan supaya menetapkan semua tanah dalam landskap konservasi harimau Kelas I sebagai kawasan sensitif alam sekitar yang kritikal, dengan larangan ke atas aktiviti perhutanan di lokasi tersebut. Ia juga menyerukan moratorium segera ke atas semua kemerosotan hutan dan penukaran di ladang hutan industri atau konsesi “ladang hutan” di seluruh Malaysia.
Ia berkata Malaysia perlu menggubal sasaran mengekalkan litupan hutan asli di atas peratusan minimum tertentu daripada litupan tanah, yang perlu ditetapkan pada litupan hutan asli semasa dan sedia ada negara.
Kumpulan itu juga menyeru kerajaan supaya menerima pakai pindaan perlembagaan untuk mencerminkan hak rakyat Malaysia terhadap alam sekitar yang bersih, dan hak komuniti orang asli terhadap pemilikan sah wilayah tradisional mereka.
