Permohonan Gantung Perintah Mahkamah Tidak Jejas Prinsip Hak 40% Sabah, Tegas Mustapha
Menteri Hal Ehwal Sabah dan Sarawak, Mustapha Sakmud, menjelaskan bahawa permohonan untuk menggantung pelaksanaan perintah mahkamah mengenai hak hasil 40% Sabah tidak menjejaskan prinsip geran khas seperti yang diperuntukkan di bawah Perkara 112C dan 112D Perlembagaan Persekutuan Malaysia. Beliau menekankan bahawa tujuan permohonan kerajaan persekutuan ini adalah untuk memberikan ruang yang mencukupi bagi kedua-dua pihak untuk meneruskan rundingan dan menjalankan kajian terperinci mengenai pengiraan hasil bersih kerajaan persekutuan.
Usaha Pengumpulan Data dan Rundingan Berterusan
Sejak November 2025, Putrajaya telah berkongsi data mengenai hasil bersih yang diperoleh dari Sabah untuk tempoh 2007 hingga 2025 melalui satu siri mesyuarat jawatankuasa rundingan. Mustapha menyatakan bahawa usaha sedang dijalankan untuk melengkapkan data bagi tempoh yang lebih awal, terutamanya era yang dikenali sebagai 'Tahun-Tahun Hilang', di mana kebanyakan rekod disimpan secara manual dan memerlukan pengesahan lanjut. Beliau mengeluarkan kenyataan ini semalam, menekankan komitmen kerajaan untuk memastikan ketelasan dan keadilan dalam proses ini.
Latar Belakang Perintah Mahkamah dan Tempoh Pelaksanaan
Pada 17 Oktober 2025, Mahkamah Tinggi Malaysia di Kota Kinabalu mengarahkan kerajaan persekutuan untuk menjalankan kajian bersama dengan kerajaan negeri Sabah dalam tempoh 90 hari, dan mencapai persetujuan dalam tempoh 180 hari mengenai hak geran khas 40% negeri untuk tempoh 1974 hingga 2021. Mustapha menjelaskan bahawa tempoh 180 hari yang berkaitan dengan pelaksanaan perintah mahkamah ini dijangka berakhir pada 15 April 2026. Beliau menambah, tanpa penggantungan, kedua-dua pihak menghadapi risiko prosiding komital (penghinaan mahkamah) walaupun proses rayuan belum didengarkan.
Jadual Pendengaran dan Prinsip Semak dan Imbang
Permohonan gantung ini dijadualkan untuk didengar di Mahkamah Rayuan pada 31 Mac 2026. Mustapha juga menekankan bahawa pendirian yang diambil oleh kerajaan negeri Sabah dan Persatuan Undang-Undang Sabah, yang membantah permohonan tersebut, harus dihormati sebagai sebahagian daripada sistem semak dan imbang dalam demokrasi. Beliau mengakui kepentingan suara bersama dalam perbincangan dengan Putrajaya, sambil menyeru semua pihak untuk menghormati proses undang-undang yang sedang berjalan.
Dalam konteks yang lebih luas, isu ini mencerminkan usaha berterusan untuk memastikan hak-hak negeri Sabah dilindungi di bawah perlembagaan, dengan fokus pada penyelesaian yang adil melalui dialog dan bukti data yang kukuh. Mustapha menegaskan bahawa kerajaan persekutuan komited untuk menyelesaikan perkara ini dengan cara yang mematuhi prinsip keadilan dan perpaduan nasional.
