BUKIT MERTAJAM, 19 Julai — Apa yang dahulu dianggap sebagai sisa loji rawatan air kini diubah menjadi bahan binaan bernilai tinggi melalui inisiatif ekonomi kitaran yang inovatif.
Kerjasama AAK dan PBAPP hasilkan bata daripada sisa berjadual
Kejayaan ini hasil kerjasama antara Alam Aliran Kualiti (M) Sdn Bhd (AAK) dan Perbadanan Bekalan Air Pulau Pinang (PBAPP), yang berjaya menukar sisa loji rawatan air, diklasifikasikan sebagai sisa berjadual (SW204), menjadi bahan mentah untuk pengeluaran bata simen.
Inisiatif ini menjadikan PBAPP sebagai operator air pertama di Malaysia yang mengamalkan model ekonomi kitaran untuk mengurus sisa loji rawatan air, manakala AAK menjadi kemudahan pertama di negara ini yang memproses SW204 menjadi bahan mentah bata simen.
Selain mengurangkan pergantungan kepada pelupusan di tapak pelupusan, projek ini menunjukkan bagaimana sisa yang sebelum ini dianggap tidak bernilai komersial boleh ditukar menjadi produk binaan berkualiti melalui teknologi mampan dan pengurusan sisa inovatif.
Proses teknologi dan kapasiti pengeluaran harian
Ketua Projek AAK, G. Karthigayan, berkata teknologi ini dibangunkan melalui perkongsian strategik dengan PBAPP untuk menyediakan penyelesaian lebih mampan bagi mengurus sisa rawatan air.
“Objektif kami bukan sahaja membantu operator air mengurus sisa dengan lebih cekap, tetapi juga mengubah persepsi bahawa sisa rawatan air hanyalah bahan yang perlu dibuang. Dengan teknologi, strategi dan pendekatan pengurusan yang betul, sisa ini boleh diubah menjadi sumber yang mempunyai nilai ekonomi. Bahan yang sebelum ini berakhir di tapak pelupusan kini boleh digunakan semula menjadi produk komersial,” katanya kepada Bernama ketika lawatan baru-baru ini ke kilang syarikat itu.
Beliau menjelaskan proses bermula di Loji Penyahairan Sungai Dua (SDDP), di mana sisa daripada proses rawatan air menjalani teknologi penyahairan tali sawat untuk memisahkan air daripada pepejal. Air yang dipulihkan dikembalikan ke sistem bekalan air PBAPP, manakala enap cemar alum diangkut ke kemudahan pembuatan bata AAK di Bukit Minyak.
Di kilang, enap cemar menjalani rawatan kimia untuk menghasilkan agregat, yang kemudiannya digunakan sebagai bahan mentah utama untuk mengeluarkan bata simen menggunakan kaedah pengeluaran konvensional dan formulasi proprietari yang dibangunkan syarikat untuk memenuhi piawaian kualiti industri.
“Teknologi ini membolehkan pemulihan kira-kira sembilan juta liter air sehari yang sebaliknya akan dibuang ke sungai. Jumlah itu mencukupi untuk memenuhi keperluan air harian antara 10,000 hingga 12,000 isi rumah,” katanya.
Pensijilan dan pengiktirafan
Selain mengurangkan sisa ke tapak pelupusan, Karthigayan berkata ujian menunjukkan bata yang dihasilkan menggunakan enap cemar kitar semula menawarkan ketahanan api yang lebih baik berbanding bata simen konvensional.
Kilang itu mempunyai kapasiti untuk menghasilkan sehingga 150,000 bata sehari, walaupun pengeluaran semasa antara 70,000 dan 100,000 bata, bergantung kepada jumlah enap cemar yang dibekalkan oleh SDDP. Bata tersebut telah dikomersialkan dan digunakan dalam projek pembinaan serta dijual melalui kedai perkakasan di seluruh Pulau Pinang.
Karthigayan berkata teknologi itu dibangunkan selama hampir lima tahun penyelidikan dan pembangunan intensif, disokong oleh penilaian teknikal dan kelulusan kawal selia yang meluas, memandangkan SW204 diklasifikasikan sebagai sisa berjadual di bawah Akta Kualiti Alam Sekitar 1974.
Beliau menambah bahawa produk itu telah memperoleh pensijilan ISO 9001 dan sedang menjalani pensijilan oleh Institut Piawaian dan Penyelidikan Perindustrian Malaysia (Sirim) serta Jabatan Bomba dan Penyelamat Malaysia (JBPM) untuk memperluaskan penggunaannya dalam industri pembinaan.
Kontrak DBOM 15 tahun dan rekod Malaysia
Projek ini dilaksanakan di bawah kontrak reka bentuk, bina, kendali dan selenggara (DBOM) selama 15 tahun, di mana AAK menanggung sepenuhnya kos pelaburan modal, pembinaan, operasi dan pengurusan sisa, manakala PBAPP bertindak sebagai pemilik projek dan menyelia pengauditan serta pematuhan.
Menurut Karthigayan, pengaturan ini membolehkan PBAPP mengurangkan perbelanjaan operasi dan modalnya sambil memastikan AAK memikul tanggungjawab penuh terhadap pengurusan sisa berjadual, pematuhan alam sekitar dan piawaian keselamatan.
Beliau menambah bahawa AAK juga bakal diiktiraf oleh Malaysia Book of Records (MBOR) dalam kategori "Loji Sistem Penyahairan Tali Sawat Terbesar" kerana membangun dan mengendalikan kemudahan penyahairan 10 juta liter sehari yang mampu memproses sehingga 450 tan metrik enap cemar setiap hari.
