Tyre, sebuah kota purba Phoenicia di selatan Lebanon yang menjadi sasaran serangan Israel sejak beberapa bulan lalu, secara rasmi dimasukkan ke dalam senarai tapak warisan dunia dalam bahaya oleh Pertubuhan Pendidikan, Sains dan Kebudayaan Pertubuhan Bangsa-Bangsa Bersatu (UNESCO) pada Rabu.
Kerosakan akibat serangan Israel
Menurut UNESCO, tapak berkenaan telah terkena serangan langsung dan mengalami kerosakan. Keadaan pemuliharaannya juga semakin membimbangkan, terutamanya memandangkan kemungkinan berlaku lebih banyak kesan buruk pada masa hadapan.
“Keadaan optimum untuk memastikan pemuliharaan dan perlindungan nilai universal yang luar biasa bagi harta tersebut tidak lagi wujud,” kata badan PBB itu, sambil menambah bahawa kerajaan Lebanon sendiri yang memohon untuk dimasukkan ke dalam senarai berkenaan.
Sejarah panjang Tyre
Tyre, yang terletak kira-kira 80 kilometer di selatan Beirut dan hanya 20 kilometer dari sempadan Israel, telah diiktiraf sebagai tapak warisan dunia UNESCO pada tahun 1984. Kawasan ini mengandungi tinggalan arkeologi dari zaman Rom, termasuk gerbang kemenangan Rom dan hipodrom dari abad kedua Masihi.
Kota purba ini, yang diasaskan kira-kira 4,700 tahun lalu, pernah dikuasai oleh pelbagai tamadun seperti Phoenicia, Parsi, Yunani, Rom dan Byzantine. Ia antara kota tertua di rantau Mediterranean.
Kesan konflik Israel-Hezbollah
Dalam beberapa bulan kebelakangan ini, Tyre terperangkap dalam konflik antara Israel dan Hizbullah. Puluhan ribu penduduknya melarikan diri selepas tentera Israel mengeluarkan arahan pemindahan yang merangkumi kawasan termasuk beberapa zon arkeologi, walaupun kebanyakan penduduk kini telah kembali.
Hizbullah menarik Lebanon ke dalam konflik Timur Tengah apabila ia melancarkan roket ke arah Israel sebagai membalas dendam atas pembunuhan pemimpin tertinggi Iran oleh Amerika Syarikat dan Israel. Israel bertindak balas dengan serangan berat dan pencerobohan darat, mengorbankan lebih 4,300 orang.
Reaksi Menteri Kebudayaan Lebanon
Menteri Kebudayaan Lebanon, Ghassan Salame, mengalu-alukan langkah UNESCO itu dan berkata penyenaraian tersebut akan “memfokuskan perhatian dan keprihatinan UNESCO serta negara anggota terhadap tapak yang sangat penting dalam sejarah sesebuah wilayah yang kini menyaksikan konflik.”
Pada bulan Jun lalu, salah satu tapak warisan di Tyre terkena serangan langsung daripada serangan Israel. Seorang pegawai Kementerian Kebudayaan Lebanon memberitahu AFP bahawa sebuah pejabat pentadbiran telah diserang dan serpihan daripada pengeboman berhampiran telah menjejaskan elemen arkeologi termasuk tiang, ibu tiang dan mozek.
Salame sebelum ini menuduh Israel gagal mematuhi Konvensyen Hague 1954 yang mewajibkan pihak yang berperang melindungi tapak budaya semasa konflik bersenjata. Beliau juga menuduh Israel mengabaikan “perisai biru”, lambang yang diiktiraf antarabangsa yang ditubuhkan oleh sebuah jawatankuasa berkaitan UNESCO untuk melindungi tapak budaya semasa konflik.
Keputusan di Busan, Korea Selatan
Keputusan UNESCO untuk memasukkan Tyre ke dalam senarai bahaya dibuat semasa sesi ke-48 Jawatankuasa Warisan Dunia di Busan, Korea Selatan. Langkah ini diharap dapat menarik perhatian dan sokongan antarabangsa untuk melindungi tapak bersejarah yang tidak ternilai ini daripada kemusnahan lebih lanjut.
