Kerajaan Diingatkan Waspada Penggunaan AI oleh Agensi Keselamatan
Seorang penganalisis pertahanan terkemuka telah mengeluarkan amaran penting kepada kerajaan Malaysia mengenai penggunaan kecerdasan buatan (AI) oleh agensi-agensi keselamatan negara. Lam Choong Wah dari Universiti Malaya menyatakan kebimbangan mendalam terhadap potensi risiko keselamatan data dan kebolehpercayaan teknologi ini dalam pengendalian maklumat sensitif.
Kebimbangan Terhadap Keselamatan Data
Menurut Lam, ketiadaan teknologi AI generatif milik Malaysia memaksa agensi keselamatan bergantung kepada produk dari negara lain. "Pandangan saya ialah agensi keselamatan kita mesti lebih berhati-hati ketika menggunakan AI. Risiko kebocoran data tidak boleh dipandang ringan," tegasnya dalam wawancara eksklusif.
Beliau menjelaskan bahawa data sensitif yang dimasukkan ke dalam sistem AI mungkin disimpan di luar negara tanpa perlindungan domestik yang mencukupi. Walaupun penggunaan AI bertujuan meningkatkan kecekapan pentadbiran, risiko terhadap privasi dan keselamatan maklumat negara tetap tinggi.
Ketepatan dan Kebolehpercayaan Masih Diragui
Lam menekankan bahawa kebolehpercayaan dan ketepatan AI masih dalam tahap yang diragui. "Alat sedemikian hanya boleh digunakan sebagai rujukan, bukan sebagai sumber utama dalam operasi keselamatan," jelasnya. Walaupun terdapat alat AI yang boleh membantu dalam operasi penguatkuasaan seperti pengesan objek, ketepatan teknologi ini masih belum terbukti sepenuhnya.
Penganalisis tersebut meramalkan bahawa penggunaan AI secara meluas dalam sektor keselamatan tidak akan berlaku sekurang-kurangnya untuk lima tahun akan datang. "Terlalu awal untuk mendakwa AI sudah sedia digunakan dalam sektor keselamatan," tambahnya.
Gesaan Menteri dan Respons Agensi
Awal bulan ini, Menteri Dalam Negeri Saifuddin Nasution Ismail telah menggesa agensi dan jabatan di bawah kementeriannya mempercepatkan penggunaan AI bagi meningkatkan produktiviti serta kecekapan. Menurut menteri tersebut, AI generatif boleh meningkatkan kecekapan pentadbiran dengan menganalisis sejumlah besar maklumat dan menghasilkan draf dokumen dengan pantas.
Menyahut seruan ini, Agensi Penguatkuasaan Maritim Malaysia (APMM) menyatakan bahawa AI akan membantu mengenal pasti kekuatan dan kelemahan aset sambil memperkemas operasinya. Namun, pakar keselamatan siber telah mengeluarkan amaran berasingan bulan lalu, menggesa kerajaan mengharamkan penggunaan chatbot AI dari China, Deepseek, di jabatan dan agensi yang mengendalikan data sensitif.
Pandangan Bertentangan dari Pakar Maritim
Pakar hal ehwal maritim, Salawati Mat Basir dari Universiti Kebangsaan Malaysia, memberikan perspektif berbeza. Beliau berpendapat penggunaan AI dalam sektor keselamatan hampir menjadi satu keperluan ketika ini. "AI kini digunakan dalam peperangan dan konflik di seluruh dunia. Satelit juga digunakan untuk membantu operasi, membolehkan mereka mendapat gambaran tepat kedudukan musuh," jelas Salawati.
Beliau menekankan bahawa negara-negara Asia Tenggara seperti Indonesia, Thailand dan Filipina sudah bergerak ke arah penggunaan AI dalam operasi keselamatan maritim. "Saya percaya AI mampu meningkatkan operasi keselamatan. Jika kita hanya berpegang kepada kaedah konvensional, kita tidak akan maju," tegasnya.
Cabaran dan Peluang Bersama
Salawati mencadangkan bahawa Malaysia mempunyai pusat gabungan di mana imej satelit dikongsi antara agensi, dan menggabungkannya dengan alat AI boleh membantu APMM mendapatkan risikan berhubung ancaman di laut dengan lebih pantas. Namun, beliau mengakui bahawa pengetahuan mengenai alat AI yang dirancang atau sedang digunakan agensi sangat terhad dan maklumat itu mungkin disimpan secara sulit atas alasan menjaga keselamatan negara.
"Walaupun kurang ketelusan pada masa lalu membawa kepada hasil boleh dipersoalkan, saya bersedia dengan niat baik untuk memberi agensi keselamatan manfaat keraguan," kata Salawati. Beliau menekankan bahawa Malaysia tidak mampu terlepas peluang untuk memanfaatkan teknologi terkini dalam mempertahankan keselamatan negara.
Perdebatan ini mencerminkan dilema yang dihadapi oleh kerajaan dalam menyeimbangkan antara keperluan modenisasi operasi keselamatan dengan risiko keselamatan siber yang semakin kompleks. Keputusan mengenai penggunaan AI dalam agensi keselamatan akan memberi kesan jangka panjang terhadap keselamatan negara dan hubungan antarabangsa Malaysia.
