Gaji Pekerja Gig Perlu Selaras Dengan Standard Pasaran Buruh, Kata Pakar Ekonomi
Seorang ahli ekonomi telah menggesa pembuat dasar untuk memastikan gaji pekerja gig selaras dengan standard minimum pasaran buruh yang lebih luas, sambil mengambil kira kerumitan pekerjaan tersebut. Richard Marshall, ahli ekonomi kanan di Pejabat Penyelaras Residen PBB bagi Malaysia, Singapura dan Brunei, menyeru pendekatan yang disesuaikan untuk memastikan kadar pendapatan yang adil bagi pekerja gig.
Pendekatan Berasaskan Sektor Diperlukan
Marshall berkata, pembuat dasar boleh mempertimbangkan pendekatan berasaskan sektor, memandangkan Malaysia telah memasukkan semua sektor di bawah Akta Pekerja Gig 2025. "Namun, pendekatan ini masih perlu mencerminkan gaji minimum yang setanding merentas pasaran buruh yang lebih luas," katanya kepada FMT. Beliau menekankan bahawa gaji lantai perlu dirangka dengan teliti bagi mengelakkan gangguan kepada pasaran buruh, di mana gaji lazimnya ditentukan oleh perubahan dalam produktiviti marginal.
Marshall turut memberi amaran agar kadar tidak ditetapkan terlalu tinggi sehingga mengganggu penentuan gaji berasaskan pasaran. "Ia soal keseimbangan. Kita perlu memastikan padang permainan yang sama rata," katanya. Beliau menambah bahawa sifat kerja gig yang berubah-ubah — melibatkan bayaran berasaskan tugasan, waktu kerja tidak tetap dan masa menunggu — menjadikan penentuan kadar sejam dan penanda aras pendapatan yang sesuai sangat mencabar.
Majlis Perundingan Gig Mulakan Tugas
Pada Selasa, Menteri Sumber Manusia R Ramanan mengumumkan bahawa kadar pendapatan pekerja gig akan menjadi antara isu pertama yang dibincangkan oleh Majlis Perundingan Gig, yang ditubuhkan di bawah Akta Pekerja Gig 2025 yang baru berkuat kuasa. Beliau berkata majlis tiga pihak itu, yang terdiri daripada wakil kerajaan, pekerja gig dan entiti kontraktor, memulakan tempoh tugasnya pada 1 April.
Keperluan Data dan Takrifan Jelas
Rahman Hussin daripada badan pemikir pengangkutan MY Mobility Vision menggesa majlis itu supaya tidak mengehadkan perbincangan kepada angka pendapatan kasar tanpa menjelaskan maksud sebenar jumlah tersebut dari segi pendapatan bersih yang dibawa pulang. Katanya, keadaan itu boleh menyebabkan majlis 'menghabiskan berbulan-bulan merundingkan satu angka yang tidak melindungi sesiapa.'
"Majlis perlu mentakrifkan terma terlebih dahulu sebelum menetapkan kadar. Ia mesti menentukan sama ada pendapatan merujuk kepada pendapatan kasar platform atau pendapatan bersih selepas potongan," kata Rahman. Beliau menekankan bahawa data platform mengenai pendapatan sebenar pekerja — dipecahkan mengikut sektor, tempoh masa dan lokasi — mesti tersedia sebelum sebarang perbincangan kadar boleh dimulakan. "Tanpa data ini, majlis akan berunding dalam keadaan tidak jelas," tambahnya.
Cabaran Unik Setiap Sektor
Rahman berkata penggunaan kadar minimum secara kasar tanpa mengambil kira struktur kos asas hanya akan mewujudkan ilusi perlindungan. Beliau menambah setiap sektor menghadapi cabaran unik dan pekerja merentas platform berdepan kos, jadual serta risiko pendapatan yang sangat berbeza.
"Seorang pemandu e-panggilan di Kuala Lumpur, penyedia penjagaan kanak-kanak di platform ekonomi penjagaan dan wartawan bebas semuanya berada di bawah skop akta ini, tetapi struktur kos, corak kerja dan kerentanan pendapatan mereka sangat berbeza," kata Rahman. "Satu kadar yang sama digunakan kepada ketiga-tiganya bukanlah ketepatan dasar, sebaliknya kemalasan dasar yang diselindungkan sebagai kemajuan."
Pakar ekonomi dan pemikir dasar menekankan bahawa penyelarasan gaji pekerja gig dengan pasaran buruh yang lebih luas adalah penting untuk memastikan keadilan dan kestabilan ekonomi. Dengan Majlis Perundingan Gig yang baru ditubuhkan, diharapkan perbincangan mengenai kadar pendapatan dapat dilaksanakan dengan teliti dan berasaskan data yang komprehensif.
