Siapa Pengganti Khamenei? Perlumbaan Iran untuk Pemimpin Agung Baharu
Pembunuhan Pemimpin Agung Iran, Ayatollah Ali Khamenei, telah menjerumuskan Republik Islam ke dalam krisis paling berbahaya sejak revolusi 1979. Negara itu kini berdepan dengan perang di wilayah sendiri, penggantian yang belum selesai, dan tekanan dalaman yang semakin meningkat.
Ketahanan Sistem Iran di Bawah Ujian
Walaupun kejutan pembunuhan Khamenei, lima pegawai dan penganalisis serantau memberi amaran agar tidak menganggap keruntuhan cepat akan berlaku. Mereka menegaskan bahawa sistem politik Iran dibina secara sengaja untuk mengelak pergantungan kepada seorang pemimpin tunggal, dengan kuasa tersebar merentasi institusi ulama, aparat keselamatan, dan rangkaian kuasa.
"Sistem Iran lebih besar daripada seorang individu – penyingkiran Khamenei boleh mengeraskan rejim bukannya melemahkannya," kata Danny Citrinowicz dari Majlis Atlantik.
Ali Hashem, seorang penyelidik di Royal Holloway, Universiti London, menambah, "Iran dibina untuk bertahan selepas kehilangan seorang pemimpin. Bahayanya bukan kekosongan. Ia sama ada perang dan tekanan menolak sistem melepasi titik di mana ketahanan itu bertahan."
Peranan Pengawal Revolusi Islam (IRGC)
Di tengah-tengah ketahanan itu ialah Kor Pengawal Revolusi Islam (IRGC) elit, yang lama dianggap sebagai pusat graviti sebenar Iran. Keseimbangan kuasa kini bergantung pada sama ada Pengawal muncul lemah akibat kerugian di medan perang dan geseran dalaman – atau lebih berakar, menutup barisan di sekitar pendekatan tadbir urus yang lebih keras dan berorientasikan keselamatan.
Alex Vatanka, seorang rakan kanan di Institut Timur Tengah, berkata, "Persoalan sebenar ialah sama ada kematian Khamenei mengurangkan semangat IRGC – pasukan yang sebenarnya menjalankan Iran – atau mereka menutup barisan dan mengeras. Jika pegawai bawahan memutuskan tiada masa depan di sini, saya tidak pasti Pengawal boleh mengekalkan rejim bersama."
Pegawai serantau menyatakan Pengawal tidak mungkin berubah secara ideologi kerana identiti dan mandat mereka berakar dalam melindungi revolusi. Namun, mereka mampu evolusi taktikal jika sistem memerlukannya.
Cabaran Penggantian dan Kepimpinan Sementara
Politik Iran menghadapi proses penggantian yang hanya dilalui sekali sebelum ini – dan itu dalam keadaan yang jauh lebih stabil. Perlembagaan memberikan tugas itu kepada Majlis Pakar, sebuah badan ulama 88 ahli, tetapi penganalisis berkata tekanan perang boleh menolak proses ke arah hasil yang lebih improvisasi – sama ada pengganti dilantik dengan cepat atau kepimpinan kolektif sementara berpusat pada pertubuhan keselamatan.
Politikus veteran Iran, Ali Larijani, setiausaha Majlis Keselamatan Negara Tertinggi Iran, mengumumkan pada Ahad bahawa sebuah majlis kepimpinan sementara akan mengawasi tempoh peralihan selepas kematian Khamenei. Tokoh seperti Larijani dan Mohammad Baqer Qalibaf, penceramah parlimen, dilihat sebagai tokoh jambatan dalam fasa sedemikian, mencerminkan pendekatan keseimbangan berorientasikan keselamatan tetapi pragmatik.
Strategi Luar dan Risiko Dalaman
Secara luaran, Israel memberi isyarat kempen itu jauh dari selesai. Dua sumber yang diberi taklimat mengenai operasi itu berkata Israel berniat terus menyerang institusi politik dan keselamatan yang berkaitan dengan pemerintahan Iran, serta sistem peluru berpandu balistik dan pelancar, dalam usaha melemahkan negara dan mewujudkan syarat untuk perubahan rejim.
Konflik ini juga membuka risiko baharu. Dengan tentera asing beroperasi di ruang udara Iran dan kapasiti paksaan negara di bawah tekanan, penganalisis berkata keresahan boleh meningkat jika bantahan anti-kerajaan berskala besar muncul semula, meningkatkan prospek pembelotan dalam pasukan keselamatan dan memberi keutamaan kepada tokoh awam yang menyeru perubahan.
Dalam jangka masa segera, pegawai mengatakan keutamaan utama Tehran adalah memproyeksikan kesinambungan. Secara operasi, struktur komando Iran terus berfungsi, walaupun di bawah tekanan berat. Pasukan peluru berpandu, pertahanan udara, dan komander teratas telah diserang, tetapi sistem setakat ini menyerap pukulan.
