Kemboja Tingkatkan Import Minyak dari Singapura dan Malaysia
Kemboja sedang meningkatkan import bahan api dari pembekal di Singapura dan Malaysia bagi menampung kekurangan bekalan daripada Vietnam dan China, menurut Menteri Tenaga negara itu, Keo Rottanak, dalam satu temubual dengan Reuters pada Rabu lalu. Langkah ini diambil susulan sekatan eksport yang dilaksanakan oleh beberapa pembekal serantau berikutan kesan konflik global yang mengetatkan bekalan minyak di seluruh dunia.
Krisis Bekalan dan Penutupan Stesen Minyak
Kira-kira satu pertiga daripada 6,300 stesen minyak di Kemboja, sebuah negara dengan hampir 18 juta penduduk, telah ditutup sejak Rabu lalu. Pihak berkuasa sedang menyiasat sama ada perniagaan menyimpan stok secara berlebihan sebagai persediaan untuk kenaikan harga yang dijangkakan pada masa hadapan. Vietnam dan China telah menyekat eksport bahan api sekurang-kurangnya sehingga akhir Mac ini bagi mengelak kekurangan bekalan dalam negara mereka sendiri.
Jiran Kemboja, Thailand, telah mengharamkan eksport minyak sejak Julai 2025 selepas tercetusnya konflik bersenjata dengan Kemboja, dan bekalan daripada negara itu masih belum disambung semula. Menurut data daripada Pusat Perdagangan Antarabangsa, sebuah agensi perdagangan UN-WTO yang berpangkalan di Geneva, Thailand dan Vietnam bersama-sama menyumbang lebih 60 peratus import produk petroleum tahunan Kemboja pada tahun 2024.
Peranan Singapura dan Malaysia dalam Rantaian Bekalan
Singapura dan Malaysia pula membentuk hampir satu pertiga import bahan api Kemboja, manakala China menyumbang kira-kira 7 peratus. Menteri Keo Rottanak menjelaskan bahawa Kemboja sedang meningkatkan import daripada Singapura dan Malaysia disebabkan oleh sekatan eksport di tempat lain. Beliau menekankan bahawa negara itu masih mampu mengimport sedikit bekalan daripada China, tetapi kerjasama yang kukuh dengan pembekal global seperti Total dan Chevron telah membantu mengurangkan sebahagian risiko bekalan.
Rottanak tidak memberikan butiran khusus mengenai masa ketibaan bekalan daripada Singapura dan Malaysia, namun beliau menyatakan bahawa stok bahan api semasa adalah setanding dengan tahap sejarah. Data daripada Kpler menunjukkan bahawa eksport petrol dan diesel daripada kedua-dua negara ke Kemboja dalam 18 hari pertama bulan ini adalah 25 peratus lebih tinggi berbanding tempoh yang sama tahun lepas, tetapi 40 peratus lebih rendah berbanding 18 hari terakhir bulan Februari.
Kebergantungan dan Cabaran Tenaga Kemboja
Kemboja tidak mempunyai kilang penapisan minyak sendiri, dan di bawah keadaan normal, negara itu mempunyai bekalan diesel, bahan api jet, gas petroleum cecair, dan petrol yang kurang daripada satu bulan. Rottanak mengakui bahawa Kemboja belum sepenuhnya terlindung pada peringkat ini, tetapi aliran masuk bekalan kelihatan mencukupi buat masa ini. Beliau juga menekankan bahawa negara itu telah sebahagiannya dilindungi daripada kejutan krisis minyak oleh pembangunan pesat tenaga boleh diperbaharui.
Import bahan api Kemboja sebahagian besarnya kekal stabil sejak tahap 2022 disebabkan oleh elektrifikasi yang dipacu oleh tenaga boleh diperbaharui. "Disebabkan tenaga boleh diperbaharui, kami dalam satu cara kurang terdedah kepada kejutan sepenuhnya daripada minyak di Timur Tengah," kata Rottanak. Beliau menambah bahawa konflik global ini menonjolkan keperluan untuk mempercepatkan rangkaian grid saling sambung antara negara-negara dalam Persatuan Negara-negara Asia Tenggara (ASEAN).
Panggilan untuk Grid Kuasa ASEAN
"Situasi seperti ini sepatutnya mengingatkan kita semua bahawa grid kuasa ASEAN adalah jalan yang perlu dituju. Kita akan menjadi lebih, lebih berdaya tahan berbanding hari ini," tegas Rottanak. Cadangan ini dilihat sebagai langkah penting untuk meningkatkan ketahanan tenaga serantau dalam menghadapi krisis global yang boleh mengganggu bekalan bahan api. Usaha Kemboja untuk mempelbagaikan sumber import minyaknya mencerminkan strategi jangka panjang bagi memastikan keselamatan tenaga negara itu, sambil terus menggalakkan peralihan kepada tenaga bersih dan boleh diperbaharui.
