Kementerian Luar Norway mengumumkan bahawa eksport teknologi pertahanan negara itu akan dihadkan kepada "sekutu dan rakan terdekat" sahaja, susulan keputusan membatalkan lesen eksport sistem peluru berpandu serangan laut (NSM) ke Malaysia.
Menurut kenyataan kementerian tersebut, perubahan landskap keselamatan di Eropah dan global mendorong keputusan untuk mengukuhkan kawalan ke atas teknologi pertahanan yang dibangunkan di Norway. "Eksport beberapa teknologi pertahanan paling sensitif yang dibangunkan Norway akan dihadkan kepada sekutu dan rakan terdekat kami," kata kementerian itu seperti yang dipetik oleh Malaysiakini.
Kontrak RM571.9 juta dibatalkan
Kontrak perolehan NSM bernilai €124 juta (RM571.9 juta) telah ditandatangani pada April 2018 untuk melengkapkan enam kapal tempur pesisir (LCS) baharu Tentera Laut Diraja Malaysia. Pengeluar peluru berpandu, Kongsberg Defence & Aerospace, mengesahkan butiran kontrak tersebut.
Keputusan Norway itu mendapat kecaman daripada Perdana Menteri Malaysia, Datuk Seri Anwar Ibrahim, yang menyifatkan tindakan tersebut sebagai tidak boleh diterima. Anwar menegaskan Malaysia telah memenuhi setiap kewajipan di bawah kontrak sejak 2018, manakala Norway "tidak merasa terpaksa memberikan balasan yang sama dan menunjukkan itikad baik".
"Kontrak yang ditandatangani adalah instrumen yang serius, bukan konfeti yang boleh ditabur sesuka hati. Jika pembekal pertahanan Eropah berhak mungkir dengan sewenang-wenangnya, nilai mereka sebagai rakan strategik akan hilang begitu sahaja," katanya.
Tindakan undang-undang dipertimbang
Kerajaan Malaysia sedang mempertimbangkan tindakan undang-undang berhubung perkara ini. Menurut Institut Tentera Laut AS, NSM dijadualkan dihantar ke Malaysia pada awal Mac, tetapi pegawai Malaysia dimaklumkan mengenai "kelewatan yang tidak dinyatakan".
Laporan juga menyatakan bahawa keputusan Norway menarik balik lesen mungkin berkaitan dengan penggunaan komponen giroskop buatan AS dalam NSM, yang kini disekat eksportnya oleh Amerika Syarikat kepada pihak ketiga.
Perdana Menteri Anwar sebelum ini menegaskan bahawa kontrak yang ditandatangani adalah ikatan suci, dan tindakan Norway menunjukkan sikap tidak menghormati perjanjian antarabangsa. Beliau juga mengingatkan bahawa Malaysia akan menilai semula hubungan pertahanan dengan negara-negara yang tidak boleh dipercayai.
