KUALA LUMPUR, 21 Mei — Amerika Syarikat (AS) menafikan sebarang penglibatan dalam keputusan Norway untuk membatalkan kelulusan eksport sistem peluru berpandu serangan tentera laut yang dipesan oleh Malaysia.
Penjelasan itu dibuat selepas laporan oleh Free Malaysia Today dan media lain menonjolkan langkah Norway membatalkan permit eksport untuk Sistem Peluru Berpandu Serangan Tentera Laut (NSM) yang dibekalkan oleh Kongsberg Defence & Aerospace di bawah kontrak 2018.
Norway sebelum ini mengumumkan bahawa ia akan mengehadkan eksport pertahanan kepada "sekutu dan rakan terdekatnya," mencetuskan spekulasi bahawa komponen buatan AS yang tertanam dalam NSM, termasuk giroskop panduan termaju, mungkin telah mencetuskan kawalan eksport AS.
Pemangku Kuasa Usaha AS David H Gamble Jr berkata Washington menyokong usaha Malaysia untuk mengukuhkan pertahanan maritimnya, menambah bahawa AS menyokong perolehan Malaysia keupayaan serangan tentera laut untuk bertindak balas terhadap ancaman serantau dan melindungi kedaulatannya.
"AS kekal komited terhadap hubungan pertahanan dan keselamatan yang kukuh dengan Malaysia dan memajukannya melalui memorandum persefahaman mengenai kerjasama pertahanan, 14 latihan dua hala dan pelbagai hala yang tetap, pembangunan profesional, dan bantuan keselamatan maritim," kata Gamble.
Beliau berkata AS bahkan telah memudahkan penyepaduan komponen panduan terhad untuk NSM pada 2024 bagi memastikan sistem itu dapat dihantar ke Malaysia.
Institut Tentera Laut AS melaporkan bahawa peluru berpandu itu pada mulanya dijadualkan dihantar ke Malaysia pada awal Mac tetapi pegawai Malaysia kemudiannya "dimaklumkan mengenai kelewatan yang tidak dinyatakan."
Menteri Pertahanan Datuk Seri Khaled Nordin berkata Malaysia menuntut lebih daripada RM1 bilion pampasan daripada Kongsberg untuk kos langsung dan tidak langsung akibat pembatalan itu.
Beliau berkata Malaysia telah membayar 95 peratus daripada nilai perolehan RM634 juta dan kos tidak langsung termasuk menanggalkan sistem pemasangan peluru berpandu yang dipasang dan menyepadukan sistem gantian daripada pembekal lain.
Perdana Menteri Datuk Seri Anwar Ibrahim juga mengkritik keputusan Norway, dengan berkata ia tidak boleh diterima dan Malaysia "telah menunaikan setiap kewajipan di bawah kontrak sejak 2018."
Beliau berkata Norway tidak menunjukkan tahap muhibah yang sama dalam memenuhi komitmennya.
