Penganalisis Sarankan Kiandee Sertai Parti Sabah Jika Disingkir Bersatu
Seorang penganalisis politik telah mencadangkan Ahli Parlimen Beluran Ronald Kiandee mempertimbangkan untuk menyertai parti berasaskan Sabah bagi meneruskan kerjaya politiknya sekiranya beliau dipecat daripada Parti Pribumi Bersatu Malaysia (Bersatu). Syahruddin Awang Ahmad dari Universiti Malaysia Sabah menyatakan Naib Presiden Bersatu itu, yang berada di ambang pemecatan selepas menerima surat tunjuk sebab, perlu mengambil kira penolakan pengundi terhadap parti nasional dalam pilihan raya negeri Sabah pada 29 November lalu.
Penolakan Terhadap Parti Nasional di Sabah
Syahruddin berkata, walaupun kesetiaan Kiandee kepada Hamzah Zainudin mungkin mendorongnya untuk menyertai blok nasional baharu, risiko penolakan pengundi dalam pilihan raya akan datang adalah tinggi. Beliau menegaskan pengundi berkemungkinan terus mengaitkan Kiandee dengan jenama politik nasional yang berakar umbi daripada nilai dan sentimen Semenanjung, yang bercanggah dengan naratif dominan "Sabah untuk Sabahan" dalam politik negeri itu.
"Landskap politik di Sabah selepas pilihan raya negeri ke-17 menunjukkan pengundi lebih selesa dengan naratif tempatan yang secara eksklusif memperjuangkan hak termaktub dalam Perjanjian Malaysia 1963," jelas Syahruddin kepada Free Malaysia Today.
Strategi Politik Tempatan untuk Kiandee
Menurut penganalisis tersebut, jika Kiandee memilih untuk kekal di platform politik nasional, beliau mungkin sukar untuk menembusi pengaruh Gabungan Rakyat Sabah (GRS) yang semakin berkembang. "Beralih ke parti tempatan bukan sekadar langkah menyelamatkan diri secara politik, tetapi keperluan strategik untuk memastikan Beluran kekal di bawah pengaruhnya," tambah Syahruddin.
Dalam pilihan raya Sabah baru-baru ini, Kiandee yang bertanding di bawah panji Perikatan Nasional telah tewas di kerusi negeri Sugut kepada calon GRS James Ratib. Kiandee mengesahkan menerima surat tunjuk sebab pada 28 Februari dan diberi masa sehingga 7 Mac untuk membalas, namun beliau dilaporkan enggan berbuat demikian.
Pandangan Pakar Lain Mengenai Masa Depan Kiandee
Arvin Tajari dari Universiti Teknologi Mara mempersoalkan pengaruh dan keupayaan Kiandee untuk mengumpulkan sokongan awam sekiranya beliau membentuk parti berasaskan Sabah baharu. "Apakah faktor 'wow' untuk rakyat Sabah? Jika beliau membentuk parti, tindakan terbaik mungkin bekerjasama dengan GRS untuk mengekalkan kerusi Beluran," kata Arvin.
Beliau menambah Kiandee juga perlu menanggalkan imej politik nasionalnya dan beralih ke politik yang lebih setempat, walaupun sukar untuk membayangkan bekas menteri itu selari dengan GRS. Syahruddin pula berpendapat membentuk parti tempatan baharu adalah berisiko tetapi boleh memberi Kiandee kuasa tawar-menawar yang lebih fleksibel dalam pembentukan kerajaan persekutuan.
Potensi Taktik 'Kingmaker' untuk Kiandee
"Sebagai pemimpin veteran, beliau boleh memposisikan parti sebagai jambatan strategik untuk bekerjasama dengan blok Hamzah di Semenanjung Malaysia tanpa terikat dengan hierarki tegar struktur parti nasional," jelas Syahruddin.
"Ini membolehkannya mengekalkan identiti berasaskan Sabah sambil terus menyokong sekutu lamanya di peringkat nasional. Ia adalah taktik 'kingmaker' yang sering digunakan parti kecil untuk mendapatkan konsesi politik signifikan," tambahnya. Kiandee sebelum ini dilaporkan berkata beliau mungkin telah bercakap buat kali terakhir sebagai Naib Presiden Bersatu semasa satu majlis di Port Dickson pada Jumaat lalu.
Bekas menteri persekutuan itu sering dikaitkan dengan Hamzah Zainudin, yang telah dipecat daripada Bersatu dan dilaporkan sedang dalam proses mengambil alih serta menganggap kepimpinan Parti Keluarga Malaysia. Perkembangan ini mencerminkan dinamika politik Sabah yang semakin menekankan autonomi tempatan berbanding pengaruh nasional.
