Hajiji Tegaskan Rundingan 40 Peratus Hasil Sabah Perlu Diteruskan dengan Ikhlas
Kerajaan Sabah berharap rundingan berterusan dengan kerajaan persekutuan mengenai hak 40 peratus hasil negeri akan diteruskan meskipun keputusan Mahkamah Rayuan hari ini memberikan penangguhan pelaksanaan perintah Mahkamah Tinggi yang menetapkan garis masa pembayaran 180 hari.
Penghormatan terhadap Proses Kehakiman
Ketua Menteri Sabah Datuk Seri Hajiji Noor menyatakan bahawa walaupun negeri menentang penangguhan tersebut, kerajaan negeri menghormati keputusan mahkamah untuk memberikan penangguhan sementara menunggu rayuan kerajaan persekutuan. Beliau menggambarkan langkah ini sebagai bersifat "prosedural" semata-mata.
"Walaupun terdapat prosiding mahkamah, diharapkan rundingan akan diteruskan dengan ikhlas ke arah mencapai persetujuan dengan kerajaan persekutuan," tegas Hajiji dalam kenyataan rasmi.
Status Perintah Mahkamah Tinggi Tetap Utuh
Hajiji menekankan bahawa penangguhan ini tidak membatalkan perintah Mahkamah Tinggi yang sedia ada. Beliau menjelaskan bahawa walaupun Perintah Mahkamah Tinggi untuk mengadakan semakan adalah bagi "Tahun-Tahun Hilang" dari 1974 hingga 2021, ia tidak sepatutnya menghalang semakan untuk tahun-tahun semasa memandangkan kerajaan persekutuan tidak mempertikaikan formula 40 peratus dan keperluan untuk mengadakan semakan.
"Kerajaan negeri akan terus membincangkan perkara ini dan mencari penyelesaian," janji Hajiji, sambil menambah bahawa negeri akan menghormati keputusan mahkamah dan mengakui proses undang-undang yang sedang berjalan.
Latar Belakang Kes Perlembagaan
Pada 17 Oktober tahun lalu, Mahkamah Tinggi Kota Kinabalu memutuskan bahawa kerajaan persekutuan telah bertindak secara tidak sah dengan gagal memenuhi hak Sabah kepada 40 peratus hasil bersih persekutuan dari 1974 hingga 2021.
Mahkamah Tinggi mengarahkan kedua-dua kerajaan menyelesaikan semakan dalam tempoh 90 hari dan mencapai persetujuan muktamad dalam tempoh 180 hari, berikutan semakan kehakiman yang dibawa oleh Persatuan Undang-Undang Sabah.
Namun, kerajaan persekutuan memfailkan permohonan untuk penangguhan pelaksanaan sementara menunggu rayuan terhadap penghakiman tersebut.
Komitmen Kerajaan Persekutuan
Dalam suasana ketidakpuasan hati, Hajiji menekankan bahawa rayuan kerajaan persekutuan terhadap keputusan Mahkamah Tinggi Kota Kinabalu Oktober 2025 tidak mempertikaikan hak perlembagaan Sabah kepada bahagian 40 peratus hasil bersih persekutuan.
Beliau menambah bahawa Perdana Menteri Datuk Seri Anwar Ibrahim telah berjanji untuk memenuhi hak tersebut, memberikan jaminan penting dalam proses rundingan yang sedang berlangsung.
Jadual Proses Rayuan
Tarikh tentatif untuk pendengaran rayuan kerajaan persekutuan dijadualkan antara 27 hingga 30 Oktober 2026, dengan semakan elektronik ditetapkan pada 13 April 2026 untuk mengesahkan tarikh pendengaran. Proses ini akan menentukan hala tuju akhir tuntutan sejarah Sabah ini.
Isu 40 peratus hasil negeri ini terus menjadi tumpuan utama dalam hubungan antara kerajaan negeri dan persekutuan, dengan kedua-dua pihak menunjukkan komitmen untuk menyelesaikannya melalui saluran yang sesuai mengikut peruntukan perlembagaan dan proses kehakiman yang ditetapkan.
