Penganalisis politik berpandangan bahawa keyakinan Ahmad Faizal Azumu bahawa 'parti lain' akan menyokong Bersatu jika PAS memilih untuk bergerak solo bukan sahaja dilihat janggal, malah sokongan yang disuarakan tidak banyak membantu memperkukuh peluang parti itu pada pilihan raya. Syaza Shukri dari Universiti Islam Antarabangsa Malaysia (UIAM) berkata, tidak jelas parti mana yang dimaksudkan oleh naib presiden Bersatu itu dalam kenyataan yang dikeluarkan baru-baru ini. Beliau membayangkan Faizal mungkin merujuk kepada parti dalam Ikatan Prihatin Rakyat (IPR), namun mempersoalkan sama ada mereka akan menyesuaikan diri dengan penekanannya berkait kepentingan Melayu.
“Jika ia melibatkan parti Melayu yang lebih kecil seperti Iman dan Berjasa, mengapa mereka mahu bersama IPR berbanding Perikatan Nasional (PN)? Sedangkan mereka adalah parti kecil, jadi penyertaan mereka mungkin tidak memberi impak signifikan dalam menyumbang kejayaan pada pilihan raya. Namun, kumpulan berkenaan masih boleh memberikan sokongan akar umbi, memandangkan Faizal turut menekankan kepentingan bekerjasama dengan NGO,” katanya.
PAS mungkin kekal dominan
Syaza berpandangan, jika berlaku perpecahan, parti Melayu-Islam yang lebih kecil berkemungkinan besar cenderung kepada PAS khususnya jika parti tersebut bekerjasama dengan bekas timbalan presiden Bersatu, Hamzah Zainudin. Beliau berkata, PAS juga berkemungkinan mengekalkan sebahagian besar pangkalan sokongan PN jika gabungan pembangkang itu berpecah.
“Saya sentiasa merasakan pengundi PN sebahagian besarnya adalah pengundi PAS, jadi saya rasa perpecahan tidak akan mencetuskan banyak kekeliruan. Kebanyakan mereka akan mengikut PAS. Golongan yang digelar nasionalis Melayu sederhana inilah yang perlu memilih sama ada mahu menyokong Bersatu atau Umno,” katanya.
Syaza berkata, parti seperti Gerakan dan Parti Rakyat India Malaysia (MIPP) akan berasa lebih mudah bekerjasama dengan Bersatu, berbanding PAS. “Gerakan dan MIPP tahu kekuatan sebenar terletak pada PAS, tetapi pengundi dan ideologi PAS sangat berbeza daripada mereka sendiri. Menyertai Bersatu lebih munasabah, dan mereka juga mungkin mempunyai suara yang lebih setara dalam kerjasama seperti itu,” katanya.
Kenyataan Faizal dan reaksi
Isnin lalu, Faizal berkata PAS bebas menentukan haluan sendiri jika percaya tindakan yang diambil dapat memajukan perjuangan orang Melayu dan memperkukuh perpaduan. Beliau menzahirkan keyakinan banyak parti lain akan terus menyokong Bersatu walaupun PAS memutuskan untuk bertanding pada pilihan raya secara solo. Kenyataan Faizal menyusul cadangan Ketua Penerangan PAS Ahmad Fadhli Shaari agar PAS dan Bersatu bertanding berasingan pada pilihan raya akan datang, selain mengetengahkan perbezaan dari segi kekuatan jentera parti dalam PN.
Perselisihan faham itu berpunca daripada kenyataan Setiausaha Agung Bersatu Azmin Ali dalam ceramah di Melaka, di mana beliau menolak dakwaan Bersatu kekurangan jentera akar umbi, lalu menyeru pengkritik untuk ‘bukalah mata, bukalah telinga, jangan pekak’.
‘Yakin melampau’
Penganalisis politik Universiti Teknologi Malaysia, Mazlan Ali, berkata Faizal terlalu optimis terhadap peluang Bersatu tanpa PAS. Beliau berkata, pihak yang dimaksudkan oleh Faizal kemungkinan besar adalah parti komponen yang lebih kecil dan parti mesra, termasuk Gerakan, MIPP, Urimai, Parti Kemajuan Malaysia (MAP), Pejuang, Berjasa, Muda, Putra, dan Iman.
“Realitinya, parti kecil ini tidak memberikan impak yang sangat besar dalam politik Malaysia. Walaupun mereka bersama Bersatu, apa yang boleh mereka tawarkan? Jumlah mereka sangat kecil,” katanya. Mazlan berkata, beliau ‘hampir pasti’ Bersatu akan berada pada kedudukan yang lebih lemah tanpa PAS, berbanding jika dua parti itu bekerjasama di bawah PN.
“Jika perpecahan ini benar-benar berlaku, parti bukan Melayu seperti Gerakan dan MIPP pastinya akan kekal bersama Bersatu. Mustahil mereka mahu bersekutu dengan PAS kerana ideologi negara Islamnya bukanlah sesuatu yang dipersetujui oleh parti bukan Melayu, terutama Gerakan.” Pada masa sama, Mazlan berkata, beberapa parti Melayu-Islam sebaliknya boleh menyesuaikan diri dengan PAS. “Parti seperti Berjasa dan Putra hampir pasti akan bersama PAS. Namun Urimai, MAP, Iman, dan Muda mungkin akan memihak kepada Muhyiddin.”
Mazlan berkata, perpecahan tidak akan menjejaskan penyokong tegar secara signifikan kerana mereka akan kekal setia sama ada kepada PAS atau Bersatu. Bagaimanapun, beliau berkata pengundi atas pagar mungkin melihat perkembangan sedemikian secara negatif. “Pengundi mungkin akan bertanya bagaimana sebuah gabungan yang sentiasa bercakap tentang perpaduan dan solidariti Melayu akhirnya boleh berpecah sesama sendiri,” katanya.
