Bollywood, yang terkenal dengan jadual kerja yang memenatkan, kini berdepan dengan desakan untuk mengehadkan waktu penggambaran kepada lapan jam sehari. Desakan ini mendapat perhatian selepas pelakon terkenal Deepika Padukone dikatakan menarik diri daripada projek besar tahun lalu kerana menuntut waktu kerja yang lebih pendek selepas menjadi ibu. Isu keseimbangan kerja-kehidupan ini kini menjadi tumpuan dalam industri perfileman India.
Budaya Kerja Yang Memenatkan
Bollywood sudah lama dikenali dengan jadual kerja yang tidak berperikemanusiaan, dengan syif sering menjangkau 12 hingga 18 jam dan kadangkala berterusan lebih dari sehari semasa penggambaran intensif. Namun, apa yang dahulunya dianggap sebagai norma kini mula dipersoalkan, dengan semakin ramai yang menuntut keadaan kerja yang lebih berperikemanusiaan dan had waktu harian.
Tekanan Terhadap Pelakon Wanita
Penyokong reformasi mengatakan sistem semasa memberi tekanan tidak seimbang kepada wanita, yang sering dilabel sebagai 'pushing' atau 'susah' – stigma yang jarang dilekatkan kepada pelakon lelaki. Beberapa pelakon seperti Suniel Shetty, Kajol dan Ram Kapoor menyokong usaha untuk mewujudkan sempadan yang lebih sihat, dengan alasan bahawa pelakon yang sudah berjaya sepatutnya boleh menetapkan had waktu bekerja.
“Sebaik sahaja anda mencapai kejayaan dalam dunia hiburan… maka, ya, anda berada dalam kedudukan untuk memilih berapa jam anda mahu bekerja,” kata Kapoor kepada AFP, menggambarkan pandangan bahawa kuasa tawar-menawar dalam industri ini masih terikat dengan status.
Cabaran Dalam Penggambaran
Namun, ada yang memberi amaran bahawa sifat pembikinan filem yang fleksibel menjadikan syif lapan jam yang ketat “tidak realistik” untuk dilaksanakan di set yang mempunyai bajet besar. “Ini bukan seperti kerja korporat,” kata pelakon Ali Fazal, merujuk kepada pelbagai tuntutan projek, terutamanya produksi yang padat dengan aksi atau teknikal yang rumit.
Pelakon Chitrangda Singh menyuarakan pendapat yang sama, dengan menyebut beberapa pembolehubah seperti gangguan cuaca dan kegagalan peralatan yang boleh menjejaskan jadual yang dirancang rapi. “Pembikinan filem juga didorong oleh realiti perniagaan,” katanya.
Kos Tinggi Penggambaran
Pihak dalam industri menekankan kos tinggi yang terlibat dalam produksi besar, di mana lokasi, kru dan peralatan boleh menelan belanja lebih AS$26,000 sehari, mewujudkan tekanan untuk memaksimumkan masa penggambaran. Bekas pegawai Persatuan Artis Cine & TV, Amit Behl, berkata pembikin filem sering tidak mampu menghentikan penggambaran di tengah jalan, terutamanya apabila melibatkan kru besar atau aksi rumit.
“Bunglow di mana filem 'Animal' (sebuah filem aksi blockbuster) diambil gambarnya berharga 25 lakh rupee (AS$26,300) sehari sewa,” kata Behl. “Kemudian anda perlu menambah pelakon tambahan, yang merupakan perbelanjaan tambahan selain katering, elektrik, van rias dan pengawal keselamatan.”
Kritikan Terhadap Perancangan
Namun, pengkritik berpendapat bahawa penjelasan sebegitu sering menyembunyikan perancangan yang lemah dan ketidakcekapan sistemik, yang meletakkan beban waktu kerja yang panjang kepada pelakon dan kru. Pembikin filem Shekhar Kapur mengkritik apa yang dipanggilnya hierarki yang mengutamakan pelakon utama berbanding juruteknik, dengan mengatakan keseimbangan kerja-kehidupan harus terpakai kepada semua di set.
“Setiap orang (sepatutnya) mempunyai keistimewaan untuk menentukan waktu yang mereka mahu bekerja,” katanya kepada AFP.
Perbezaan Dalam Industri
Kontroversi ini juga mendedahkan jurang dalam industri, di mana pelakon tambahan dan kru sering mempunyai kuasa tawar-menawar yang rendah. Bagi kebanyakan pihak, perdebatan baru-baru ini menandakan peralihan yang lebih luas dalam Bollywood, dengan profesional muda dan pelakon terkenal mula mencabar norma yang telah lama wujud.
Namun, pendapat masih berpecah. “Saya telah melihat Shah Rukh Khan di set bekerja 27 jam tanpa henti apabila dia perlu menyiapkan satu babak. Dia tidak perlu melakukannya,” kata Behl, merujuk kepada superstar Bollywood itu. “Tetapi anda tidak boleh meninggalkan babak di tengah jalan… jika ia babak aksi yang melibatkan pejuang, apa-apa boleh berlaku… ia tidak seperti menutup komputer riba dan bekerja untuk syarikat IT.”
Pilihan Peribadi
Beberapa veteran, seperti pelakon Madhuri Dixit, merangka isu ini sebagai pilihan peribadi dan bukannya masalah struktur. “Kami bekerja syif 12 jam atau lebih setiap hari untuk 'Mrs Deshpande',” katanya kepada AFP, merujuk kepada filem cemas jenayah 2025 itu. “Tetapi jika seorang wanita mahu bekerja (kurang) jam, itu adalah haknya, hidupnya… lebih kuasa untuknya. Setiap orang dengan pilihan sendiri, saya seorang workaholic!”
