AS Lancar Sekatan Pelabuhan Iran Isnin Ini Selepas Rundingan Damai Gagal
WASHINGTON: Tentera Amerika Syarikat mengumumkan pada hari Ahad bahawa mereka akan memulakan sekatan ke atas semua pelabuhan Iran dalam masa beberapa jam sahaja. Keputusan ini dibuat selepas rundingan damai di Pakistan runtuh, dengan Washington menyalahkan Republik Islam kerana enggan meninggalkan aspirasi nuklearnya.
Sekatan Dilaksanakan Walaupun Gencatan Senjata Berkuat Kuasa
Pengumuman kontroversi ini datang walaupun gencatan senjata telah dipersetujui pada hari Rabu lalu untuk menghentikan sementara peperangan selama enam minggu sehingga 22 April. Ketegangan tertumpu kepada sama ada Amerika Syarikat boleh memaksa Iran membuka semula Selat Hormuz yang strategik, satu lagi tuntutan utama dalam perundingan yang terhenti.
"Sekatan ini akan dikuatkuasakan secara adil terhadap kapal-kapal semua negara yang memasuki atau meninggalkan pelabuhan dan kawasan pantai Iran, termasuk semua pelabuhan Iran di Teluk Arab dan Teluk Oman," kata Pusat Komando AS dalam satu kenyataan. Mereka menambah bahawa sekatan akan bermula pada 1400 GMT hari Isnin.
Jaminan Laluan Selamat di Selat Hormuz
Kenyataan itu menjelaskan bahawa tentera AS tidak akan menghalang kapal-kapal yang melalui Selat Hormuz ke dan dari pelabuhan bukan Iran. Arahan lanjut untuk para pelayar akan dikeluarkan tidak lama lagi. Pengawal Revolusi Iran sebelum ini memberi amaran bahawa mereka mempunyai kawalan penuh ke atas lalu lintas melalui Hormuz dan akan memerangkap mana-mana penentang "dalam pusaran maut."
Kenyataan Tegas Presiden Trump
Dalam satu hantaran media sosial yang panjang, Presiden Amerika Syarikat Donald Trump menyatakan matlamatnya adalah untuk membersihkan selat itu daripada periuk api dan membukanya semula kepada semua perkapalan. Namun, beliau menegaskan Iran tidak boleh dibenarkan mendapat keuntungan daripada mengawal laluan air tersebut.
"Bermula serta-merta, Tentera Laut Amerika Syarikat, yang Terbaik di Dunia, akan memulakan proses MENYEKAT mana-mana dan semua Kapal yang cuba memasuki, atau meninggalkan, Selat Hormuz," tegas Trump. "Mana-mana orang Iran yang menembak kami, atau kapal aman, akan DILETUPKAN KE NERAKA!"
Reaksi Tegas Pihak Iran
Speaker parlimen Iran Mohammad Bagher Ghalibaf, yang mengetuai delegasi Tehran di Pakistan, berkata selepas pulang ke negara bahawa Iran "tidak akan tunduk kepada sebarang ancaman" dari Washington. Sementara itu, ketua tentera laut Iran Shahram Irani menyifatkan ancaman sekatan Trump sebagai "menggelikan hati."
Tehran telah pun menyekat lalu lintas melalui selat tersebut - laluan utama untuk penghantaran minyak dan gas global - sambil membenarkan beberapa kapal yang berkhidmat untuk negara-negara mesra seperti China untuk lalu. Terdapat laporan yang belum disahkan bahawa Iran merancang untuk mengenakan tol.
Kegagalan Rundingan Damai di Islamabad
Sekatan AS nampaknya dicetuskan oleh kegagalan rundingan di Islamabad untuk menamatkan peperangan. Delegasi AS - diketuai oleh naib presiden JD Vance, utusan khas Steve Witkoff dan menantu lelaki Trump Jared Kushner - kecewa dengan keengganan Iran untuk melepaskan apa yang disebutnya sebagai haknya terhadap program nuklear.
"Saya sentiasa berkata, sejak dari awal, dan bertahun-tahun lalu, IRAN TIDAK AKAN PERNAH MEMPUNYAI SENJATA NUKLEAR!" tegas Trump dalam kenyataannya.
Tawaran Terakhir dan Terbaik Washington
Selepas rundingan - pertemuan peringkat tertinggi antara kedua-dua pihak sejak Revolusi Islam 1979 - Vance menyatakan Washington telah memberikan Tehran "tawaran terakhir dan terbaik" mereka. Beliau menambah: "Kita akan lihat sama ada orang Iran menerimanya."
Ghalibaf pula mendakwa beliau telah "mengemukakan inisiatif konstruktif" tetapi pihak AS gagal memenangi kepercayaan Iran. Ahli parlimen Iran Mahmoud Nabavian, yang juga menghadiri rundingan, berkata di platform X bahawa tuntutan AS yang berlebihan termasuk "perkongsian bersama dengan Iran dalam faedah Selat Hormuz" serta penyingkiran uranium diperkaya 60% negara itu.
Pakar Beri Amaran Kesan Serius
Nicole Grajewski, penolong profesor di Pusat Penyelidikan Antarabangsa Sciences Po, memberi amaran bahawa sekatan AS "bukan isyarat paksaan kecil" tetapi sebaliknya akan dianggap sebagai penyambungan semula peperangan yang berkesan. Kegagalan rundingan telah menggemparkan rantau yang sudah tegang dan meningkatkan kebimbangan pertempuran akan disambung semula.
Gencatan Senjata Dalam Ancaman
Kegagalan rundingan akan meningkatkan kebimbangan bahawa pertempuran semula boleh mendorong harga tenaga lebih tinggi dan merosakkan lagi kemudahan perkapalan serta minyak dan gas. Pakistan menggesa kedua-dua pihak untuk terus mematuhi gencatan sementara itu.
Namun, kebimbangan semakin meningkat bahawa gencatan senjata boleh runtuh, sebahagiannya disebabkan oleh serangan Israel yang berterusan di Lubnan, di mana Iran menegaskan gencatan itu juga terpakai. Pegawai Lubnan dan Israel dijadualkan mengadakan rundingan di Washington pada hari Selasa.
Dalam video yang disiarkan pada hari Ahad, Perdana Menteri Israel Benjamin Netanyahu melawat tentera di selatan Lubnan dan berkata ancaman pencerobohan Hezbollah ke utara Israel telah disingkirkan, tetapi "perang berterusan, termasuk dalam zon keselamatan di Lubnan."
Kesan Terhadap Perdagangan Global
Tentera AS berkata pada hari Sabtu bahawa dua kapal perang Tentera Laut telah melalui selat itu untuk mula membersihkannya daripada periuk api dan memastikannya sebagai "laluan selamat" untuk kapal tangki. Dakwaan ini dinafikan oleh Tehran. Agensi berita Fars Iran melaporkan pada hari Ahad bahawa dua kapal tangki minyak berbendera Pakistan yang menuju ke selat itu telah berpatah balik.
Trump dalam temu bual Fox News kemudiannya mengancam infrastruktur tenaga Iran dan memberi amaran beliau akan mengenakan tarif 50% ke atas import China jika Beijing cuba membantu tentera Iran. "Saya boleh menghapuskan Iran dalam satu hari. Saya boleh merosakkan seluruh tenaga mereka, setiap loji mereka, loji penjanaan elektrik mereka," katanya dengan nada tegas.
