Gelombang Panas Melampau Ancaman Bekalan Air dan Pertanian di Utara Semenanjung
Penduduk di negeri Kedah dan Perlis sedang berdepan dengan situasi kekurangan air yang teruk serta suhu yang semakin meningkat akibat gelombang panas berpanjangan yang melanda wilayah utara Semenanjung Malaysia sejak awal bulan Mac 2026. Keadaan cuaca ekstrem ini bukan sahaja mengancam bekalan air paip untuk kegunaan harian, malah turut memberi kesan negatif terhadap sektor pertanian dan perikanan di kedua-dua negeri tersebut.
Sungai Kering dan Sumber Air Semula Jadi Menyusut
Di Kampung Lubuk Tualang yang terletak di daerah Sik, keadaan Sungai Tebal yang menjadi sumber air utama kini berada pada paras yang luar biasa rendah dengan pasir timbul di beberapa kawasan. Lebih membimbangkan, sumber air bukit tempatan juga telah kering sepenuhnya, memaksa penduduk kampung untuk menjimatkan penggunaan bekalan air yang sangat terhad.
Norfitriyatul Md Tanziri, seorang penduduk berusia 46 tahun, berkongsi pengalaman sukar yang dialaminya: "Kami hanya mempunyai air yang cukup disimpan dalam besen untuk keperluan asas seperti mandi dan mencuci pakaian, manakala air minuman terpaksa dibeli."
Keadaan panas melampau ini telah memaksa penduduk menyesuaikan rutin harian mereka. Norfitriyatul menambah: "Selain waktu pagi awal dan lewat petang, cuaca terlalu panas untuk keluar rumah; kepanasan di sini berbeza berbanding di Kuala Lumpur."
Malah amalan tradisional turut terjejas apabila daun kelapa yang digunakan untuk membuat ketupat semasa perayaan Raya lebih cepat rosak akibat haba yang terlalu kuat, menurut Aminah Ahmad, seorang warga Kedah berusia 76 tahun.
Status Gelombang Panas dan Kawasan Terjejas
MetMalaysia melaporkan bahawa daerah Padang Terap sedang mengalami gelombang panas tahap dua dengan suhu maksimum harian antara 37°C hingga 40°C. Seramai 14 kawasan lain di Semenanjung Malaysia masih berada dalam keadaan berjaga-jaga, termasuk keseluruhan negeri Perlis dan beberapa daerah di Kedah seperti:
- Baling
- Sik
- Pendang
- Pokok Sena
- Kubang Pasu
- Langkawi
- Kuala Muda
- Bandar Baharu
Kesan Terhadap Sektor Pertanian Padi
Gelombang panas yang melampau ini turut memberi kesan serius terhadap sektor pertanian, terutamanya tanaman padi di kawasan luar wilayah Lembaga Kemajuan Pertanian Muda (Mada). Kawasan-kawasan tersebut melaporkan hasil tanaman yang kurang memuaskan disebabkan oleh pengairan yang terhadap.
Abdul Rashid Yob, Pengerani Persaudaraan Pesawah Padi Malaysia, menjelaskan: "Banyak aduan telah diterima dari kawasan luar Mada; keadaan di dalam kawasan Mada tidak seteruk di kawasan yang bergantung kepada hujan."
Beliau menekankan bahawa tanaman yang paling terjejas adalah padi berusia 40 hingga 50 hari, dan di kawasan yang paling teruk terjejas, sehingga 90 peratus tanaman padi mungkin gagal, berpotensi menyebabkan kerugian kewangan yang besar kepada petani.
Salleh Lebai Hassan, seorang petani berusia 62 tahun dari Yan, menggambarkan musim ini sebagai antara yang paling teruk dalam 46 tahun pengalamannya bertani. Beliau melaporkan keadaan sawah yang merekah dan bekalan air yang tidak mencukupi walaupun dengan bantuan daripada Mada dan Jabatan Pengairan dan Saliran (JPS).
Paras Air Takungan Utama Menurun Drastik
Paras air di takungan utama telah menurun secara mendadak, dengan keadaan yang amat membimbangkan:
- Empangan Mada: Hanya 8.44 peratus
- Empangan Pedu: 40.28 peratus
- Empangan Ahning: 54.57 peratus
Secara keseluruhan, simpanan air di utara Kedah dan Perlis kini berada pada tahap 39.63 peratus sahaja, jauh lebih rendah daripada paras normal yang diperlukan untuk menampung keperluan penduduk dan sektor pertanian.
Ancaman Terhadap Perikanan Air Tawar di Perlis
Di negeri Perlis, keadaan panas melampau dan penyusutan Tasik Timah Tasoh telah menimbulkan kebimbangan terhadap kelangsungan hidup ikan air tawar di sangkar santuari. Abdul Azhar Abdul Aziz, Timbalan Pengerusi Persatuan Nelayan Air Tawar Tempatan yang berusia 38 tahun, memberi amaran: "Air yang surut ini akan berterusan sehingga Ogos depan sebelum musim hujan kembali."
Beliau turut mengingatkan bahawa dasar tasik yang terdedah mungkin menjadi berasid dan mengancam populasi ikan, yang boleh memberi kesan jangka panjang terhadap industri perikanan tempatan.
Seruan untuk Penjimatan Air
Pihak berkuasa telah menggesa orang ramai untuk menjimatkan penggunaan air dalam menghadapi krisis ini. Jabatan Pengairan dan Saliran (JPS) Perlis telah mengeluarkan notis rasmi untuk mengoptimumkan penggunaan air dan mengelakkan gangguan bekalan yang lebih teruk pada masa hadapan.
Keadaan cuaca ekstrem ini memerlukan kerjasama semua pihak untuk mengurangkan kesan terhadap kehidupan harian penduduk, sektor pertanian, dan alam sekitar di wilayah utara Semenanjung Malaysia.
