KUALA LUMPUR, 25 Mei — Kredibiliti institusi Malaysia kekal sebagai kelebihan daya saing utama dalam landskap pensijilan halal global, disokong oleh sistem pensijilan halal yang diiktiraf antarabangsa yang dibangunkan oleh Jabatan Kemajuan Islam Malaysia (Jakim), menurut BMI, sebuah unit Fitch Solutions.
Jakim sebagai penanda aras global
Dalam satu kenyataan, BMI menyatakan Jakim secara meluas dianggap sebagai penanda aras halal dari segi ketelitian, konsistensi dan kematangan operasi. Pengaruh Malaysia berpunca daripada persepsi bahawa sistem pensijilannya boleh dipercayai secara teknikal, diurus secara profesional dan difahami di peringkat antarabangsa.
Malaysia juga mendapat manfaat daripada asas pengguna yang agak kaya, dengan 47.6 peratus isi rumah dijangka berpendapatan melebihi AS$25,000 pada 2026, lebih tinggi berbanding pasaran membangun majoriti Muslim seperti Turki (25.9 peratus) dan Indonesia (9.6 peratus).
"Selain itu, Malaysia mempunyai ekosistem halal yang lebih luas yang merangkumi kewangan Islam, pelancongan, farmaseutikal dan pembuatan berorientasikan eksport," katanya.
Perkembangan awal pensijilan halal
Malaysia bergerak awal untuk memformalkan tadbir urus halal, dengan pensijilan halal yang diiktiraf negeri diperkenalkan di peringkat nasional pada 1994 di bawah Bahagian Makanan dan Produk Pengguna Islam Jakim ketika itu.
Sebagai perbandingan, beberapa negara majoriti Muslim lain membangunkan rangka kerja halal yang kukuh kemudian atau menggunakan pendekatan yang lebih terdesentralisasi. Contohnya, Indonesia mempunyai ekosistem halal yang lama melalui Majlis Ulama Indonesia (MUI), tetapi peralihan kepada rangka kerja pimpinan negara yang lebih formal di bawah Badan Penyelenggara Jaminan Produk Halal (BPJPH) berlaku kemudian, selepas badan itu ditubuhkan secara rasmi pada 2017.
Cabaran dan persaingan global
Dalam pasaran global yang berpecah-belah, negara dan syarikat sering mencari pensijil yang sudah dipercayai secara meluas, dan Malaysia berjaya menjadikan sistem pensijilannya bernilai secara komersial di luar sempadannya.
"Kelemahan Malaysia ialah ia tidak mempunyai kuasa paksaan pasaran domestik yang sangat besar. Pensijilannya mungkin dihormati secara meluas, tetapi ia tidak boleh memaksa firma antarabangsa untuk menyelaraskan seperti yang boleh dilakukan oleh Indonesia melalui saiz permintaan semata-mata."
"Malaysia juga beroperasi dalam sistem di mana badan pensijilan yang sangat dihormati pun tidak menikmati pengiktirafan sejagat," katanya.
Pertumbuhan ekonomi halal
Secara global, BMI menyatakan ekonomi halal telah berkembang daripada isu pematuhan agama yang khusus kepada sistem perdagangan dan kawal selia antarabangsa yang utama, dengan makanan dan minuman halal kekal sebagai segmen terbesar dan paling maju.
Perbelanjaan makanan dan minuman halal dijangka meningkat daripada AS$1.3 trilion pada 2026 kepada AS$1.8 trilion menjelang 2030, mewakili kadar pertumbuhan tahunan sebanyak 6.9 peratus dalam tempoh ramalan (2026-2030), didorong terutamanya oleh pengembangan ekonomi yang kukuh di pasaran majoriti Muslim.
Walau bagaimanapun, sistem pensijilan masih berpecah-belah merentas negara dan badan pensijil, mewujudkan kerumitan untuk peruncit, pengeluar dan pengeksport, meningkatkan kos dan melambatkan kemasukan pasaran. — Bernama
