Motac Tegaskan Kewajipan Pemandu Pelancong Berlesen Untuk Aktiviti Persiaran
Kementerian Pelancongan, Seni dan Budaya (Motac) telah mengeluarkan penegasan bahawa penguatkuasaan terhadap kenderaan pelancongan yang beroperasi tanpa pemandu pelancong berlesen adalah berdasarkan undang-undang sedia ada, dan tidak menyasarkan mana-mana pihak tertentu. Kenyataan ini dikeluarkan bagi menjelaskan kekeliruan dalam industri pelancongan negara.
Dasar Berdasarkan Akta Industri Pelancongan 1992
Menurut Akta Industri Pelancongan 1992 (Akta 482), mana-mana perjalanan persiaran atau aktiviti pemanduan pelancong yang melibatkan kenderaan membawa pelawat bagi tujuan pelancongan hendaklah mempunyai lesen yang sah. Menteri Pelancongan, Seni dan Budaya, Tiong King Sing, menekankan bahawa tugas pemandu adalah khusus untuk memandu kenderaan, manakala pemandu pelancong bertanggungjawab memberikan penerangan dan menjaga kebajikan pelancong.
Beliau menjelaskan, "Pemandu tidak sepatutnya memegang kedua-dua peranan serentak kerana ia boleh menjejaskan keselamatan. Keselamatan pelancong dan pembahagian tugas profesional tidak boleh dipandang ringan." Tiong turut menyatakan bahawa dalam beberapa tahun kebelakangan ini, Malaysia telah menyaksikan peningkatan kemalangan jalan raya yang melibatkan pelawat asing, yang menjejaskan imej negara dan industri pelancongan secara keseluruhan.
Pengecualian Terhad Untuk Perkhidmatan Point-to-Point
Bagaimanapun, kementerian mengambil kira keperluan operasi sebenar dalam industri serta situasi pergerakan pelancong antara lokasi yang berbeza. Melalui garis panduan yang dikeluarkan pada tahun 2009, pengecualian tatacara telah diperuntukkan dalam keadaan tertentu yang melibatkan keperluan menggunakan khidmat pemandu pelancong.
Pengecualian khidmat pemandu pelancong akan terpakai secara automatik bagi perjalanan 'shuttle' yang hanya melibatkan perkhidmatan pengangkutan dari satu lokasi ke satu lokasi (point-to-point), dengan jumlah pelancong tujuh orang ke bawah, sama ada pelawat tempatan atau asing. Tiong menegaskan bahawa pengecualian tatacara sedia ada hanya terpakai kepada perkhidmatan pengangkutan point-to-point yang ditakrifkan secara ketat, dan tidak merangkumi sebarang bentuk aktiviti persiaran, penerangan atau persinggahan di lokasi tarikan pelancong.
Prosedur Permohonan dan Amaran Terhadap Penyewaan Lesen
Bagi kenderaan pelancongan yang membawa tujuh orang ke atas untuk tujuan pengangkutan, pengusaha berkaitan hendaklah mengemukakan permohonan kepada Pesuruhjaya Pelancongan melalui Sistem Pelesenan dan Penguatkuasaan Pelancongan (Sistem TOURLIST) sebelum pengecualian boleh dipertimbangkan. Tiong juga mengingatkan bahawa pengusaha pelancongan tidak boleh menyewakan lesen kepada pemandu atau pengendali lain.
Beliau berkata, "Kami mendapati terdapat segelintir pengusaha pelancongan berlesen yang mengamalkan 'penyewaan' lesen, iaitu menyewakan lesen kepada pemandu kenderaan pelancongan atau pengendali kenderaan pelancongan. Perkara ini tidak lagi boleh kami biarkan." Dalam isu yang melibatkan keselamatan pelancong, seluruh industri harus memikul tanggungjawab, dan bukannya terus beroperasi dengan sikap tidak bertanggungjawab. Jika didapati berlaku pelanggaran sedemikian, tindakan tegas akan diambil oleh pihak berkuasa.
Kerjasama Antara Agensi dan Seruan Untuk Dialog Rasmi
Tiong turut menjelaskan bahawa industri pengangkutan pelancongan melibatkan dua sistem pelesenan, iaitu lesen kenderaan oleh Agensi Pengangkutan Awam Darat (Apad) dan lesen syarikat pelancongan oleh Motac. Oleh itu, perbincangan antara Motac dengan Kementerian Pengangkutan dalam pengurusan lesen sedang berjalan di peringkat akhir.
Langkah seterusnya adalah untuk memperjelas had pengurusan lesen dan bidang kuasa penguatkuasaan, bagi memastikan tanggungjawab yang jelas, piawaian seragam, serta mengelakkan pertikaian antara pengusaha dan pihak berkuasa akibat perbezaan tafsiran. Tiong menyeru industri supaya mengemukakan cadangan atau tafsiran berbeza melalui dialog rasmi, bukan petisyen terbuka atau kenyataan awam sebelah pihak, bagi memastikan persefahaman yang selaras serta mengelakkan kekeliruan.
Beliau menambah, "Langkah ini juga mencerminkan komitmen kementerian dalam memelihara pembangunan ekosistem pelancongan negara yang sihat, serta memastikan pelaksanaan selari dengan matlamat keseluruhan Tahun Melawat Malaysia 2026." Dengan penguatkuasaan yang lebih ketat, diharapkan industri pelancongan Malaysia dapat berkembang dengan lebih mampan dan selamat untuk semua pihak yang terlibat.
