Pakar Ramal Peralihan Pakatan ala Sabah Dominasi Landskap GE16
Seorang penganalisis politik ternama telah meramalkan bahawa fenomena peralihan pakatan politik yang sering berlaku di Sabah akan menjadi ciri utama dalam landskap politik negara menjelang dan selepas Pilihan Raya Umum ke-16 (PRU16).
Pakatan Fleksibel Menjelang Parlimen Tergantung
Menurut Ahmad Fauzi Abdul Hamid dari Universiti Sains Malaysia, parti-parti politik akan mengekalkan pilihan terbuka mereka dalam menghadapi kemungkinan Parlimen tergantung sekali lagi selepas PRU16. Walaupun pakatan utama telah dibentuk sejak tahun 2022, setiap parti akan berharap untuk melindungi kepentingan mereka sekurang-kurangnya mempunyai peranan dalam membentuk kerajaan pasca PRU16.
"Ya, saya menjangkakan akan melihat lebih banyak peralihan pakatan semasa musim PRU16, dengan personaliti politik dan blok berpotensi menjaga pilihan terbuka sehingga saat akhir mengenai dengan siapa dan bila untuk membentuk pakatan, walaupun dengan 'musuh' politik yang sebelum ini," jelas Fauzi.
Beliau menambah bahawa kuasa merupakan fenomena politik pusat, jadi apa jua cara untuk membentuk pakatan kerja yang mengumpulkan kuasa dalam formasi yang koheren akan diutamakan sebaik keputusan pilihan raya memerlukan penyelesaian.
Model Sabah: Tawar-menawar Pasca Pilihan Raya Lebih Penting
Fauzi menekankan bahawa situasi ini akan menyerupai pilihan raya negeri di Sabah, di mana rundingan pasca pilihan raya sering dianggap lebih penting daripada pakatan pilihan raya. Ini jelas kelihatan dalam pilihan raya Sabah tahun lalu, dengan kerajaan negeri dibentuk oleh Gabungan Rakyat Sabah, BN, PH, Parti Solidariti Tanah Airku dan Upko, antara lain, walaupun menjadi saingan sengit di sepanjang kempen pilihan raya.
Perbezaan utama, katanya, adalah bagaimana politik perkauman lebih dominan di Semenanjung Malaysia, dengan pemimpin tertentu berkemungkinan menggunakan sentimen sedemikian semasa kempen. Walaupun begitu, Fauzi berkata, tokoh politik yang sama ini berkemungkinan berada antara politikus yang mengetuai tawar-menawar dan pertukaran pasca pilihan raya.
Ketidakpastian Jadual PRU16 Akibat Perang Iran
James Chin dari University of Tasmania pula percaya bahawa kesan perang Iran telah mengganggu rancangan pilihan raya kerajaan, terutamanya untuk mengadakan PRU16 awal tahun ini. Beliau berkata kesan harga minyak mentah yang tinggi terhadap inflasi akan menghalang Anwar daripada memanggil pilihan raya, menambah bahawa ini merupakan risiko politik yang lebih besar daripada faktor domestik.
"Jadual pilihan raya telah menjadi kacau-bilau. Apa jua perancangan yang dibuat telah terganggu oleh perang Trump di Iran," ujarnya.
Chin menyatakan bahawa pilihan Anwar sama ada menangguhkan pilihan raya dengan harapan perang akan berakhir tidak lama lagi, atau mengadakannya lebih awal daripada lewat jika kesan konflik dijangka berlarutan sehingga akhir tahun.
Ketidakstabilan dalam Pakatan Sedia Ada
Walaupun PH dan BN merupakan sekutu dalam kerajaan perpaduan Anwar, dengan Gabungan Parti Sarawak (GPS) pimpinan Abang Johari Openg dan Gabungan Rakyat Sabah (GRS) pimpinan Hajiji Noor memberikan sokongan penting untuk Anwar membentuk kerajaan, terdapat tentangan dari pihak tertentu seperti ketua Pemuda Umno Dr Akmal Saleh terhadap kesinambungan pakatan PH-BN dalam PRU16.
Dalam tempoh setahun yang lalu, pengerusi BN Ahmad Zahid Hamidi berulang kali menegaskan untuk menghadapi PRU16 bersama PH. Namun, beliau telah menjadi kurang komited kebelakangan ini, dengan menyatakan pada 6 Januari bahawa Umno akan kekal setia kepada kerajaan perpaduan sehingga PRU16 tiba.
Setiausaha Agung Umno Asyraf Wajdi Dusuki juga berkata pada Januari bahawa parti itu belum membuat keputusan mengenai pakatan untuk pilihan raya seluruh negara yang akan datang.
Ketidakpastian dalam Pakatan Pembangkang
Di pihak pembangkang, pakatan mereka sendiri nampaknya tidak stabil. Pengambilalihan jawatan pengerusi Perikatan Nasional oleh PAS telah membawa kepada spekulasi bahawa Bersatu akan memberi tumpuan lebih kepada pakatan longgar Ikatan Prihatin Rakyat, sementara seruan untuk parti Islam itu menghidupkan semula hubungan dengan Umno kekal.
Chin tidak menjangkakan sebarang peralihan besar dalam pakatan, sekurang-kurangnya dalam menghadapi PRU16. Beliau berkata jelas bahawa Anwar lebih suka PH menghadapi pilihan raya dengan sekutu sedia ada, terutamanya Umno, GPS dan GRS.
"Dari segi pembangkang, jelas bahawa Bersatu lebih kurang sudah tamat. PN pada asasnya hanyalah PAS dan semua parti kecil. Saya fikir Bersatu akan mendapati sangat sukar untuk pulih selepas Hamzah Zainudin meninggalkan parti, bersama-sama dengan banyak pemimpin dan Ahli Parlimen mereka," tambah Chin.
Landskap politik Malaysia sedang menuju ke arah ketidakpastian yang lebih besar dengan pendekatan PRU16, di mana peralihan pakatan dan tawar-menawar pasca pilihan raya dijangka menentukan bentuk kerajaan yang akan datang.
