Jawatankuasa Pilihan Khas Parlimen mengenai Perhubungan dan Perdagangan Antarabangsa akan mengadakan pendengaran pada 16 Julai 2026 berhubung perjanjian pembekalan nadir bumi bernilai AS$96 juta (kira-kira RM450 juta) antara Lynas Rare Earths dari Australia dan Jabatan Pertahanan Amerika Syarikat (Pentagon), menurut seorang Ahli Parlimen.
Lynas, pengendali salah satu loji pemprosesan nadir bumi terbesar di dunia yang terletak di Gebeng, Pahang, telah berdepan bantahan berhubung perjanjian empat tahun itu. Beberapa kumpulan hak asasi menuduh Lynas membekalkan bahan untuk senjata buatan AS yang digunakan oleh Israel dalam perangnya menentang Hamas di Gaza.
Pendengaran untuk dapatkan butiran perjanjian
Pengerusi jawatankuasa itu, Wong Chen yang juga Ahli Parlimen Subang, berkata pendengaran bertujuan mendapatkan butiran perjanjian antara Lynas dan Pentagon serta menentukan sama ada ia melanggar mana-mana dasar tempatan.
“Kami akan mendengar testimoni daripada wakil Lynas, pegawai kerajaan Malaysia, serta kumpulan alam sekitar dan aktivis hak asasi,” kata Wong Chen kepada pemberita.
Hasil pendengaran akan dikemukakan sebagai syor untuk membentuk dasar nadir bumi Malaysia, selaras dengan usaha negara menarik pelaburan bagi membangunkan industri nadir bumi domestik.
Sokong tenaga boleh diperbaharui, tolak senjata
Wong Chen menegaskan Malaysia akan menyokong penggunaan nadir bumi untuk tenaga boleh diperbaharui, tetapi tidak untuk senjata.
“Apa kegunaan nadir bumi ini? Jika untuk tenaga boleh diperbaharui, kami akan menyokongnya, tetapi jika untuk senjata, saya fikir kita harus menolaknya,” katanya.
Beliau berkata demikian selepas menerima memorandum daripada kira-kira 50 penunjuk perasaan, termasuk aktivis Greenpeace dan gerakan Boikot, Pelupusan dan Sekatan (BDS), yang berkumpul di luar parlimen untuk menuntut ketelusan dan akauntabiliti yang lebih besar dalam rantaian bekalan nadir bumi.
Latar belakang perjanjian dan bantahan
Malaysia sejak sekian lama menyokong perjuangan Palestin dan tidak mempunyai hubungan diplomatik dengan Israel. Perjanjian antara Lynas dan Pentagon yang ditandatangani awal tahun ini telah mencetuskan kebimbangan dalam kalangan kumpulan masyarakat sivil yang bimbang bahan nadir bumi yang diproses di Malaysia digunakan untuk tujuan ketenteraan.
Lynas sebelum ini telah menegaskan bahawa operasinya mematuhi semua undang-undang dan peraturan Malaysia, serta komited terhadap amalan mampan. Namun, tekanan daripada kumpulan aktivis terus meningkat, mendorong jawatankuasa parlimen untuk mengambil tindakan.
