PAS menunjukkan kepakaran politiknya apabila berjaya memperbaharui pakatan dengan Umno selepas meninggalkan Bersatu, kata penganalisis politik. Oh Ei Sun dari Singapore Institute of International Affairs berkata PAS, yang semakin menonjol sejak kebelakangan ini, menyasarkan untuk mendominasi arena politik terutamanya segi pengundi Melayu-Islam. Bagaimanapun, katanya, parti yang dipimpin oleh Abdul Hadi Awang sejak 2002 itu sedar bahawa ia masih belum cukup kuat untuk mencapai dominasi tersebut, justeru memerlukan pakatan dengan Umno.
Kepakaran Politik PAS dalam Perikatan
“Saya fikir PAS hanya bersikap bijak dan cekap dari segi politik. Bijak dalam erti kata ia tahu belum tiba masanya untuk mengambil alih kepimpinan politik keseluruhan masyarakat Melayu-Islam. Ia masih perlu menunggu giliran,” kata Oh kepada FMT. “Namun, seperti yang kita lihat pada tahun lalu, apabila PAS melihat masa yang sesuai untuk mengambil alih kepimpinan Perikatan Nasional, ia tidak teragak-agak untuk menyingkirkan Muhyiddin Yassin dan Bersatu serta memegang jawatan pengerusi PN.”
“Begitu juga, saya fikir PAS merasakan belum tiba masanya untuk menuntut kepimpinan politik Melayu-Islam secara keseluruhan. Sebab itu ia bekerjasama dengan Umno,” tambahnya. Sebaliknya, Oh berkata PAS menunjukkan fleksibiliti dalam memperbaharui hubungan dengan Umno walaupun dua pakatan sebelumnya antara dua parti Melayu-Islam terbesar itu gagal, termasuk Muafakat Nasional.
PAS Kini Kuasa Ketiga Terbesar
“Kenapa tidak pakatan lain? Dan jika mereka berpisah lagi, tiada perasaan keras, seperti yang PAS katakan kepada Muhyiddin. Kini, anda perlu menganggap segala-galanya mungkin dalam politik.” PAS telah meningkat daripada 18 kerusi di Dewan Rakyat pada 2018 kepada 43 kini, terbesar di kalangan semua parti politik, menunjukkan sokongan yang semakin meningkat terutama di kawasan luar bandar Melayu.
Parti Islam itu semakin kuat, terutamanya di pantai timur dan utara Semenanjung. Ia kini mengetuai kerajaan negeri Kedah, Kelantan dan Terengganu. Dalam pilihan raya negeri 2023, ia membuat kemajuan penting di tiga negeri iaitu Pulau Pinang, Selangor dan Negeri Sembilan, satu pencapaian yang dikatakan pemerhati sebagai bukti pengaruhnya yang semakin meningkat di peringkat nasional.
Pakatan dengan Umno Bukti PAS Tidak Boleh Pimpin Luar Kawasan Sendiri
Pada awal Jun, PAS menamatkan kerjasama politik dengan Bersatu selepas berbulan-bulan pergolakan antara dua pengasas PN, walaupun kedua-dua parti kekal sebagai komponen pembangkang. PN yang diterajui PAS dan Barisan Nasional sejak itu mencapai pakatan rasmi untuk pilihan raya negeri Negeri Sembilan, dengan kedua-dua gabungan bersetuju untuk tidak bertembung di mana-mana daripada 36 kerusi yang dipertandingkan.
Bagaimanapun, parti Islam itu sebelum ini terlibat dalam pelbagai pakatan, termasuk gabungan Pakatan Rakyat dengan PKR dan DAP dari 2008 hingga 2015. Azmi Hassan dari Akademi Nusantara melihat pakatan baru PAS dengan Umno sebagai bukti bahawa kekuatan parti itu kekal di kawasan asalnya, terutamanya Kelantan, Terengganu, Kedah dan Perlis.
Beliau berkata PAS tahu ia tidak boleh bergerak sendirian pada masa ini dan memerlukan pakatan dengan parti lain, terutamanya dalam usahanya untuk meningkatkan sokongan bukan Melayu yang sedikit. “Satu perkara yang pasti: PAS tidak boleh memimpin di luar empat negeri yang diperintahnya, dan negeri-negeri itu tidak mempunyai apa-apa yang boleh dibanggakan berbanding negeri lain yang diperintah oleh Umno atau Pakatan Harapan. Lebih-lebih lagi, di peringkat nasional.”
Perikatan Mudah Alih Kekal dalam Politik Malaysia
“Jadi, PAS pada ketika ini melihat BN sebagai pilihan terbaik, kerana Bersatu mempunyai masalah dalamannya sendiri, yang telah menjejaskan PN,” katanya. Oh berkata pakatan mudah alih akan kekal sebagai tunjang politik Malaysia memandangkan landskap politik yang semakin berpecah, yang mungkin terus menghasilkan parlimen tergantung selepas pilihan raya umum.
“Saya akan katakan tidak sepatutnya ada perasaan keras sama ada jika parti politik atau gabungan, yang merupakan saingan politik sebelum ini, bergabung sebelum atau selepas pilihan raya, dan juga untuk bercerai sebelum pilihan raya,” tambahnya.
