PETALING JAYA: Di sebalik profil media sosial yang kelihatan tidak berbahaya dan interaksi dalam talian biasa, terdapat pemangsa yang semakin menyasarkan kanak-kanak di ruang digital yang kini mengisi sebahagian besar masa mereka.
Serbuan terkini oleh pihak berkuasa telah mendedahkan pelbagai rangkaian yang mengedarkan bahan penderaan seksual kanak-kanak dan terlibat dalam eksploitasi kanak-kanak dalam talian. Pihak berkuasa mendapati bahawa pesalah semakin bergerak di luar laman web tradisional untuk mengeksploitasi platform media sosial, kumpulan peribadi, dan juga komuniti permainan.
Seorang sumber polis yang enggan dinamakan berkata terdapat realiti tersembunyi yang “sangat menakutkan” di sebalik kes-kes sebegini. “Kes yang didengar atau dibaca orang hanya apa yang kita lihat di permukaan. Realiti di sebaliknya sangat menakutkan,” kata sumber itu kepada FMT.
Tanah pemburuan digital
Tanpa nama yang disediakan oleh platform dalam talian membolehkan pemangsa memantau dan memanipulasi kanak-kanak tanpa memerlukan kehadiran fizikal. Platform digital telah menurunkan halangan secara signifikan untuk pemangsa mengakses kanak-kanak secara tanpa nama, kata Mogana Devi Nadesan, pegawai program Pertubuhan Lindung dan Selamatkan Kanak-kanak.
“Tidak seperti dahulu, pesalah hari ini tidak lagi memerlukan hubungan terlebih dahulu untuk mengakses kanak-kanak,” katanya. Beliau menambah bahawa pesalah semakin mengeksploitasi ruang dalam talian harian seperti media sosial, platform permainan, aplikasi pesanan dan komuniti siaran langsung, di mana interaksi dengan orang asing sering dianggap normal.
Sumber itu menyatakan bahawa platform yang sering digunakan termasuk WhatsApp, WeChat, MiChat, Facebook, Instagram, TikTok, dan Bigo, manakala sesetengah pesalah mula mendekati mangsa melalui permainan seperti Roblox dan Mobile Legends. “Pemangsa tahu aplikasi ini mudah diakses oleh mangsa,” kata sumber itu.
Mengeksploitasi rasa ingin tahu
Aktivis sosial Lee Lam Thye menggambarkan internet sebagai “tanah pemburuan” di mana pemangsa mengeksploitasi rasa ingin tahu semula jadi dan kelemahan emosi kanak-kanak. Ramai kanak-kanak mungkin tidak menyedari mereka disasarkan sehingga kemudaratan serius berlaku, kata Lee, pengerusi Perikatan Komuniti Selamat.
Menurut data polis, 117 tangkapan dibuat dalam serbuan di 162 lokasi antara 2024 dan 2026, dengan 101 orang didakwa di mahkamah. Polis menemui 205,000 fail mengandungi bahan penderaan seksual kanak-kanak daripada lebih 1.47 juta fail digital yang dirampas dalam serbuan itu. “Ia adalah sifat pemangsa untuk bersembunyi. Semakin serius jenayah, semakin terperinci cara mereka menyembunyikan diri,” kata sumber itu.
Skala ancaman ini dicerminkan oleh jumlah kanak-kanak yang kini aktif dalam talian. Penyelidikan yang dipetik oleh FMT menunjukkan bahawa 94% kanak-kanak Malaysia berumur antara 12 dan 17 tahun menggunakan internet, dengan 91% menggunakan media sosial setiap minggu. Penemuan yang sama menganggarkan bahawa sekitar 100,000 kanak-kanak dalam kumpulan umur itu mungkin telah mengalami beberapa bentuk eksploitasi atau penderaan seksual dalam talian dalam tempoh setahun.
“Semakin awal kanak-kanak mendapat akses kepada telefon, semakin tinggi potensi mereka menjadi mangsa,” kata sumber itu. “Apa yang lebih menakutkan ialah mangsa tidak tahu bahawa mereka dieksploitasi.”
Usaha untuk perlindungan
Malaysia sedang menyediakan langkah keselamatan dalam talian yang lebih ketat untuk pengguna di bawah umur 16 tahun. Kanak-kanak tersebut akan dihadkan daripada menguruskan akaun media sosial secara bebas, sementara pengesahan umur yang lebih ketat dan mekanisme pengawasan ibu bapa akan diperkenalkan.
Menteri Komunikasi Fahmi Fadzil berkata langkah itu bertujuan mengurangkan interaksi berbahaya dan meminimumkan pendedahan kanak-kanak kepada orang asing dalam talian. Sumber polis berkata penguatkuasaan sahaja tidak mencukupi untuk menangani eksploitasi kanak-kanak dalam talian. “Polis hanya membuka kertas siasatan setelah kami menerima aduan dan laporan. Jika orang tidak membuat laporan, kami tidak akan tahu,” kata sumber itu. “Orang yang paling sesuai untuk melindungi kanak-kanak adalah ibu bapa sendiri.”
