Robotaxi yang dilengkapi pelbagai sensor dan kamera mula kelihatan di jalan raya London, bergerak di antara bas merah dan teksi hitam, sebagai tanda persaingan sengit antara syarikat untuk menguasai pasaran kenderaan autonomi Eropah.
Pemain Utama dan Pelancaran
Syarikat permulaan Britain, Wayve, yang bekerjasama dengan Uber, bersaing dengan pesaing dari Amerika Syarikat, Waymo, milik Alphabet (syarikat induk Google). Baidu dari China juga merancang untuk melancarkan perkhidmatan di ibu negara Britain, di mana jalan yang berliku, kerja jalan raya dan lalu lintas pejalan kaki memberikan cabaran unik.
Menurut Kaity Fischer, ketua pembangunan perniagaan Wayve, "London mempunyai 20 kali ganda jumlah pembinaan jalan raya berbanding San Francisco dan 10 kali ganda jumlah pengguna jalan raya yang terdedah." Beliau menambah, "Kami mempunyai jalan berusia 2,000 tahun, pastinya tiada sistem grid yang sempurna," ketika ditemani AFP sebelum menaiki kenderaan Ford Mustang Mach-E milik syarikat itu.
Pengalaman Menunggang
Di jalan raya, setiap pejalan kaki dan persimpangan menjadi ujian. Kenderaan tersebut bertindak balas dengan lancar, membrek apabila perlu. Penumpang biasanya menghabiskan beberapa minit pertama perjalanan dengan "kagum, merakam video stereng yang bergerak sendiri, mengambil swafoto," kata Fischer. Namun, "kira-kira tiga minit kemudian, mereka melakukan perkara yang sama seperti dalam Uber atau perkhidmatan panggilan lain — mereka melihat telefon bimbit mereka," tambahnya.
Kelebihan Peraturan Britain
Britain berada di hadapan Kesatuan Eropah dalam perlumbaan untuk membawa kenderaan tanpa pemandu ke jalan raya, berkat usaha kerajaan mempercepatkan peraturan. Kerajaan Buruh menjangkakan sektor kenderaan autonomi akan mewujudkan 38,000 pekerjaan dan £42 bilion (RM230 bilion) menjelang 2035.
Reaksi dan Cabaran
Orang ramai di London akan dapat menaiki perkhidmatan komersial pertama Wayve pada musim panas ini, dengan pemandu manusia sebagai pengawal pada peringkat awal. Waymo, yang sudah beroperasi di 11 bandar raya AS menggunakan laluan pra-peta, mungkin menyusul tidak lama lagi.
Kerumitan sektor ini bermakna syarikat yang bersaing di satu bandar mungkin bekerjasama di bandar lain, dengan satu pihak menyediakan teknologi dan pihak lain menguruskan armada dan pelancaran komersial. Baidu, dengan kerjasama syarikat perkongsian kenderaan Lyft, akan menguji "dalam beberapa minggu akan datang" sebelum melancarkan di London pada tahun ini, kata Jeremy Bird, ketua pertumbuhan global Lyft. Pada pelancaran, tambang mungkin "agak serupa" dengan teksi tradisional, katanya kepada AFP.
Keselamatan dan Kritikan
Syarikat-syarikat berada di bawah tekanan untuk mendapatkan sokongan orang ramai selepas beberapa insiden yang mendapat perhatian umum. Tahun ini, beberapa kenderaan Baidu terhenti di tengah China, meninggalkan penumpang terdampar. Waymo terpaksa memanggil balik hampir 4,000 kereta selepas beberapa insiden di mana robotaxinya memasuki kawasan pembinaan lebuh raya yang ditutup.
"Pemain robotaxi tahu mereka hanya satu kemalangan besar daripada mendapat tentangan serius," kata Philipp Kampshoff, pakar pengangkutan McKinsey, kepada AFP. "Jadi anda perlu memastikan keselamatan adalah keutamaan mutlak anda."
Saswat Panigrahi, pengarah produk Waymo, memberi jaminan bahawa keretanya mencatatkan 13 kali lebih sedikit kemalangan serius berbanding pemandu manusia. Teknologi AI sistem itu "cukup berkuasa" untuk mengesan pergerakan kecil yang menunjukkan pejalan kaki akan melintas jalan, katanya di festival teknologi South by Southwest di London.
Namun, bagi Steve McNamara, ketua persatuan teksi London, robotaxi hanyalah "penyelesaian kepada masalah yang tidak wujud". "Mereka melabur berjuta-juta dolar dalam PR, pusingan, pemasaran, untuk meyakinkan ahli politik dan orang ramai bahawa ini adalah perkara hebat," kata McNamara kepada AFP.
Industri teksi London masih pulih daripada kebangkitan Uber, yang mengurangkan jumlah kenderaan di jalan raya kepada 14,800 pada 2024 daripada 22,300 pada 2009. McNamara berkata robotaxi akhirnya akan menjadi "tarikan pelancong", sambil menambah bahawa kenderaan autonomi cenderung menunggu sehingga jalan benar-benar kosong sebelum keluar. "Ada bahagian London di mana ia akan duduk sehingga Hari Krismas, jika anda menunggu jalan kosong," katanya.
