Banjir maklumat palsu merebak dalam talian selepas Presiden Amerika Syarikat Donald Trump terselamat daripada insiden tembakan pada hujung minggu lalu, mencetuskan semula dakwaan tidak berasas bahawa beliau mereka bentuk cubaan bunuh untuk meningkatkan populariti politiknya.
Insiden tembakan ketiga dalam dua tahun
Trump dan pegawai kanan pentadbirannya dipindahkan dari majlis media di Washington pada Sabtu selepas tembakan kedengaran di luar dewan. Ia merupakan cubaan bunuh kali ketiga menyasarkan presiden Republikan itu dalam tempoh dua tahun.
Pemeriksa fakta AFP mengenal pasti satu siri kiriman media sosial daripada akaun anti-Trump yang menyebarkan teori tidak berasas bahawa Rumah Putih mereka bentuk insiden tembakan itu untuk mengalih perhatian daripada berita negatif, termasuk perang AS-Israel dengan Iran yang tidak popular.
80 juta tontonan dalam dua hari
Kiriman yang memajukan dakwaan itu mendapat 80 juta tontonan di platform X milik Elon Musk dalam tempoh dua hari selepas kejadian, menurut badan pemantau maklumat palsu NewsGuard.
Banyak akaun yang sama sebelum ini mendakwa dua cubaan bunuh terhadap Trump pada 2024 di Pennsylvania dan Florida juga diatur. Naratif itu sebahagian besarnya berasal daripada gerakan konspirasi sayap kiri yang disebut penyelidik sebagai 'BlueAnon', plesetan kepada kultus QAnon sayap kanan.
"Banyak akaun anti-Trump yang mendakwa tanpa bukti bahawa tembakan WHCD (Majlis Jamuan Wartawan Rumah Putih) diatur membuat dakwaan serupa selepas cubaan bunuh 2024," kata Sofia Rubinson dari NewsGuard kepada AFP.
"Beberapa kiriman viral yang kami lihat secara jelas merujuk insiden terdahulu sebagai 'bukti' bahawa pementasan tembakan adalah sebahagian daripada taktik Trump - untuk meraih simpati dan mengalih perhatian daripada liputan negatif."
Kultus kebencian
Peristiwa berita yang berkembang pantas seperti tembakan sering mencetuskan pencarian maklumat baharu secara tergesa-gesa di media sosial, membolehkan kepalsuan merebak dan meningkatkan kekeliruan dalam talian. Tiada bukti bahawa pentadbiran Trump merancang serangan Sabtu lalu.
Rumah Putih pada Isnin menyalahkan apa yang disebutnya sebagai "kultus kebencian sayap kiri" atas tembakan itu. Seorang suspek, Cole Allen, 31, berdepan hukuman penjara seumur hidup jika disabitkan cubaan membunuh Trump.
Berikutan tembakan Sabtu, media negara musuh AS - Rusia dan Iran - memperkuatkan lagi teori konspirasi, termasuk dakwaan bahawa penyerang mempunyai kaitan dengan tentera Israel, menurut Institut Dialog Strategik yang berpangkalan di London.
Pengaruh Maga turut sebarkan teori
Sejak beberapa minggu lalu, semakin ramai pengaruh Maga - singkatan kepada slogan 'Make America Great Again' Trump - turut mempromosikan teori konspirasi bahawa presiden Republikan itu mengatur cubaan bunuh 2024 di perhimpunan kempen Pennsylvania.
Trend ini menekankan bagaimana rakyat Amerika dari kedua-dua belah bahagian politik cenderung kepada teori konspirasi yang melampau, apabila ramai beralih kepada pengaruh partisan untuk mendapatkan maklumat berikutan ketidakpercayaan terhadap media arus perdana, kata penyelidik.
Pemonetaran
"Teori konspirasi pementasan bunuh mempunyai penyokong di kalangan sayap kiri, terutamanya dalam kalangan pencipta kandungan liberal. Ia juga mula berkembang di sayap kanan apabila mereka hilang kepercayaan kepada Trump," kata Mike Rothschild, penyelidik yang mengkaji teori konspirasi, kepada AFP.
"Teori ini menggambarkan dia (Trump) sebagai manipulator ulung. Dan ia menggunakan sebagai 'bukti' sama ada salah tanggapan, video viral lain, atau perkara yang hanya direka," katanya.
Teori ini mendapat perhatian apabila Trump berdepan reaksi negatif daripada rakyat Amerika merentas spektrum politik - termasuk segmen penyokong Maga - berhubung perang dengan Iran, yang telah menaikkan harga minyak dan menimbulkan kebimbangan tentang korban Amerika.
Kempen ketenteraan dedah perpecahan
Kempen ketenteraan itu mendedahkan perpecahan dalam kalangan penyokong Trump, dengan penyokong konservatif lama - termasuk bekas hos Fox News Tucker Carlson - mengutuk presiden Republikan itu kerana menyimpang daripada dasar tidak campur tangannya.
Teori konspirasi terus merebak tanpa kawalan dalam talian, kerana banyak platform teknologi mengurangkan usaha penyederhanaan kandungan yang dahulunya digunakan untuk membendung maklumat palsu. Pengaruh sering diberi insentif untuk memperkuatkan khabar angin sensasi, yang boleh menarik pengikut dan meningkatkan pendapatan di platform perkongsian hasil seperti X.
"Semakin sukar ditolak dakwaan, semakin baik dari segi perniagaan ulasan politik. Politik sebenar parti kini menjadi kedua kepada pemonetaran jenama politik," kata Walter Scheirer dari Universiti Notre Dame kepada AFP. "Dalam jangka panjang, ini mungkin melemahkan pengaruh Trump."
