Presiden Indonesia, Prabowo Subianto, semakin kehilangan kepercayaan pelabur dan agenda pertumbuhan ekonominya terancam oleh kejatuhan nilai mata wang rupiah. Sejak memegang jawatan pada 2024, beliau telah melaksanakan dasar populis seperti menyediakan makanan percuma kepada berjuta-juta pelajar sekolah serta meningkatkan perbelanjaan awam untuk merangsang pertumbuhan.
Kejatuhan Rupiah dan Pasaran Saham
Rupiah telah jatuh lebih daripada 8% tahun ini ke paras terendah 18,190 per dolar AS, mencatatkan penurunan paling tajam sejak 2020. Pasaran saham Indonesia juga mencatat prestasi terburuk di dunia pada 2026. Keadaan ini mencetuskan kebimbangan bahawa kejatuhan mata wang akan menjadi 'lingkaran bencana' yang mendorong inflasi, mengetatkan keadaan kewangan, dan akhirnya membebankan pertumbuhan ekonomi.
Krisis Keyakinan Pelabur
Pelabur asing telah menarik keluar dana secara besar-besaran, dengan aliran keluar bersih saham mencecah AS$3.2 bilion sehingga akhir Mei, tertinggi sejak 2009. Pemilikan asing bon kerajaan juga merosot kepada 12.6%, paras terendah dalam hampir 20 tahun. "Indonesia mengalami krisis keyakinan sebenar, dengan bendera merah tadbir urus yang serius," kata Tan Altundag, pengurus pelaburan bagi ekuiti pasaran baru muncul di Pictet Asset Management.
Dasar Kontroversi
Beberapa keputusan tidak lazim telah menjejaskan keyakinan pelabur, termasuk pemusatan eksport komoditi di bawah dana kekayaan negara yang melapor terus kepada Prabowo, serta mandat baharu untuk bank pusat yang dianggap mengancam kebebasannya. Prabowo turut mencalonkan anak saudaranya sebagai timbalan gabenor bank pusat. "Kebimbangan asas ialah hala tuju dasar tidak begitu baik dan semakin kurang telus," kata Kieran Curtis, ketua hutang tempatan pasaran baru muncul di Aberdeen di London.
Tekanan Luaran dan Risiko Penarafan
Kejutan tenaga global akibat perang AS-Israel ke atas Iran telah menambah tekanan kepada ekonomi Indonesia. Agensi penarafan Moody's dan Fitch telah menurunkan prospek penarafan hutang kepada negatif, manakala MSCI sedang mengkaji kemungkinan menurunkan status pasaran saham Indonesia. "Indonesia tidak lagi dihargai sebagai pasaran baru muncul yang boleh dipercayai, tetapi sebagai pasaran yang membawa risiko dasar yang semakin meningkat," kata Hemant Mishr, ketua pegawai pelaburan di S CUBE Capital.
Pelabur berpendapat bahawa perubahan dasar yang ketara diperlukan untuk memulihkan keyakinan. "Di Indonesia, masalah berpunca daripada usaha mengejar kadar pertumbuhan yang tidak realistik, yang kemudiannya menjejaskan pelaksanaan," kata Mark Ledger-Evans, pengurus portfolio pendapatan tetap pasaran baru muncul di Ninety One. "Tidak mudah untuk keluar daripada lingkaran negatif tanpa memikirkan semula idea-idea tersebut."
