CEBU: ASEAN perlu memperkukuh tindakan kolektif yang melampaui kenyataan-kenyataan biasa berikutan risiko yang semakin meningkat terhadap laluan maritim utama, dengan seorang penganalisis geopolitik memberi amaran bahawa perairan blok itu sendiri mungkin menghadapi ancaman gangguan yang baru muncul.
Kepentingan Selat Melaka dan Laut China Selatan
Azmi Hassan dari Akademi Nusantara berkata rekod prestasi ASEAN dalam memastikan laluan laut utama kekal terbuka harus dilihat sebagai bukti keupayaannya memainkan peranan keselamatan maritim yang lebih besar. "Saya fikir Selat Melaka dan Laut China Selatan adalah jauh lebih penting dan lebih kritikal berbanding Selat Hormuz," katanya kepada FMT.
Azmi menjelaskan bahawa Selat Melaka dan Laut China Selatan berfungsi sebagai penghubung penting antara dunia Barat, termasuk Eropah, dan Timur, merangkumi ekonomi utama seperti Jepun, China dan Korea Selatan. Beliau juga berkata rantau ini telah mengekalkan kebebasan pelayaran selama beberapa dekad walaupun terdapat ketegangan geopolitik yang melibatkan kuasa besar. "Untuk beberapa dekad yang lalu, kebebasan pelayaran tidak pernah terhalang," katanya.
Azmi berkata pengalaman Malaysia dan ASEAN dalam menguruskan laluan air ini menunjukkan bahawa blok itu sudah memainkan peranan menstabilkan dalam keselamatan maritim serantau.
Perlu Mekanisme Kolektif Lebih Kukuh
Julia Roknifard dari Universiti Taylor's, bagaimanapun, berkata ASEAN kini perlu menterjemahkan pengalaman itu kepada mekanisme kolektif yang lebih kukuh dan konkrit. Beliau berkata blok itu tidak boleh bergantung kepada respons yang berpecah-belah, terutamanya apabila tekanan luar terus meningkat. "ASEAN mesti bekerjasama secara kolektif kerana tiada negara anggota tunggal boleh berharap untuk menahan tekanan AS," katanya.
Roknifard juga berkata blok itu perlu lebih mengenali dan menggunakan kuasa tawar-menawar kolektifnya apabila berurusan dengan kuasa besar. Beliau berkata perlu ada "muhasabah serius" dalam ASEAN untuk memastikan suara bersatu dalam hal ehwal global.
Beliau memberi amaran bahawa risiko juga boleh meluas lebih dekat ke rantau ini, termasuk potensi ancaman kepada titik-titik cekik utama serantau. "Ini akan menjadi sangat penting kerana kita dapat melihat tanda-tanda bahawa terdapat rancangan untuk mengganggu Selat Melaka," katanya.
