Sarawak Berdepan Risiko 'Perlembagaan Mengunci' Jika Kalah Cabar Undang-Undang Persekutuan
Presiden Parti Bumi Kenyalang, Voon Lee Shan, memberi amaran bahawa keputusan mahkamah yang tidak memihak kepada Sarawak dalam kes cabaran tiga undang-undang persekutuan boleh menjadi lebih daripada sekadar kegagalan politik. Beliau menekankan bahawa kekalahan itu berpotensi menjurus kepada 'Perlembagaan yang mengunci', yang akan menghalang pindaan Perlembagaan persekutuan buat sementara waktu.
Kesan Keputusan Mahkamah Terhadap Status Quo
Voon, yang juga seorang peguam pengamal, menjelaskan bahawa jika Mahkamah Persekutuan memihak kepada Putrajaya, status quo akan dikekalkan. Ini bermakna kontrak perkongsian pengeluaran akan kekal sah, pengaturan komersial diteruskan tanpa gangguan, dan kawalan persekutuan terhadap sumber petroleum Sarawak kekal utuh. Malah, sekiranya mahkamah atasan memihak kepada Sarawak, ia tidak akan menyelesaikan kerumitan operasi dan kontrak secara automatik, kerana perjanjian serta klausa sedia ada akan kekal mengikat secara sah.
"Dalam dua senario ini, Petronas akan terselamat, namun Sarawak berdepan risiko penetapan Perlembagaan yang muktamad," katanya. Beliau menambah bahawa keputusan mahkamah yang tidak menyebelahi Sarawak akan mengesahkan pemilikan petroleum oleh persekutuan, menjadikannya lebih sukar untuk diubah berbanding rungutan politik dan sejarah yang disandarkan oleh Sarawak ketika ini.
Cabaran Undang-Undang dan Implikasi Perundangan
Pada Isnin, kerajaan Sarawak memfailkan petisyen mencabar tiga undang-undang persekutuan, iaitu Akta Kemajuan Petroleum 1974 (PDA), Akta Pelantar Benua 1966, dan Akta Perlombongan Petroleum 1966. Timbalan Menteri di Jabatan Premier Sarawak, Sharifah Hasidah Sayeed Aman Ghazali, menyatakan bahawa undang-undang ini menjejaskan sempadan Sarawak yang ditetapkan sebelum Hari Malaysia, serta hak negeri terhadap sumber petroleum di luar pantai.
Voon menyeru Gabungan Parti Sarawak (GPS) untuk menyediakan pelan luar jangka sekiranya mereka kalah dalam kes tersebut. Ini termasuk pelan hala tuju perundangan, strategi sandaran, dan penilaian risiko ekonomi sebelum meneruskan petisyen lebih lanjut. Beliau turut mencadangkan agar PDA dimansuhkan bagi membuka jalan kepada rangka kerja petroleum baharu yang berasaskan perkongsian dan bukannya subordinasi, dengan mengiktiraf hak pemilikan Sarawak.
Risiko Ekonomi dan Masa Depan Sarawak
Keputusan kes ini bukan sahaja akan memberi kesan politik, tetapi juga ekonomi yang mendalam. Jika Sarawak kalah, ia boleh membataskan autonomi negeri dalam mengurus sumber aslinya, terutamanya petroleum, yang merupakan tulang belakang ekonomi. Voon menegaskan bahawa 'Perlembagaan mengunci' ini akan menyukarkan sebarang usaha pindaan pada masa hadapan, seterusnya mengekalkan kawalan persekutuan ke atas sumber tersebut.
Oleh itu, adalah penting bagi GPS dan kerajaan negeri untuk mempertimbangkan semua aspek sebelum meneruskan cabaran undang-undang ini, demi memastikan kepentingan jangka panjang Sarawak terpelihara.
