Petronas Dapat Lampu Hijau Cabar Ordinan Minyak dan Gas Sarawak
PUTRAJAYA: Mahkamah Persekutuan hari ini memberikan kebenaran kepada Petronas untuk meneruskan cabaran perlembagaannya terhadap beberapa ordinan Sarawak yang mengawal selia industri minyak dan gas di negeri Borneo tersebut. Keputusan penting ini dibuat oleh Hakim Besar Malaya Hashim Hamzah yang bersidang sebagai hakim tunggal selepas mendengar hujah daripada semua pihak yang terlibat.
Proses Perbicaraan dan Keputusan Hakim
Dalam prosiding yang diadakan di Mahkamah Persekutuan, Hashim Hamzah menyatakan bahawa Petronas telah memenuhi ambang yang diperlukan untuk mahkamah mendengar petisyennya. "(Petronas) telah memenuhi ambang untuk mahkamah mendengar petisyennya," tegas hakim berkenaan dalam keputusannya yang memberikan laluan kepada syarikat minyak negara itu.
Hakim kemudiannya mengarahkan Petronas untuk memfailkan petisyen rasmi yang memperincikan ordinan dan peruntukan khusus yang dicabarnya dalam tempoh 21 hari dari tarikh keputusan. Perintah ini memberikan kerangka masa yang jelas untuk proses undang-undang yang kompleks ini bergerak ke fasa seterusnya.
Hujah Petronas Tentang Bidang Kuasa Perundangan
Peguam Petronas, Cyrus Das dan Khoo Guan Huat, dalam hujah mereka memberitahu mahkamah bahawa Dewan Undangan Negeri (DUN) Sarawak telah meluluskan pindaan kepada beberapa ordinan termasuk Ordinan Pengagihan Gas (DGO) dan Ordinan Perlombongan Minyak. Menurut Das, pindaan-pindaan ini melanggar peruntukan di bawah Seksyen 1(a), 8(c), 8(j) dan 11(c) Jadual Kesembilan Perlembagaan Persekutuan.
Das menegaskan bahawa peruntukan-peruntukan yang dicabar ini menyentuh perkara-perkara penting seperti perjanjian, perdagangan, pembangunan sumber mineral, serta pengeluaran dan pengagihan kuasa dan tenaga. "Hanya Dewan Rakyat yang boleh meluluskan undang-undang berkaitan perkara-perkara ini, bukannya DUN," tegas peguam tersebut dalam penghujahannya di mahkamah.
Beliau turut menambah bahawa pindaan kepada DGO yang diluluskan pada tahun 2023 secara tidak langsung telah menjadikan Petroleum Sarawak Bhd (Petros) sebagai agregator gas tunggal di Sarawak, yang dilihat sebagai cubaan untuk 'menggantikan' peranan Petronas di negeri tersebut.
Bantahan dan Sokongan daripada Pihak Lain
Penasihat Undang-Undang Kerajaan Sarawak, JC Fong, yang membantah permohonan Petronas untuk memulakan cabaran perlembagaan tersebut, berhujah bahawa permohonan itu sepatutnya difailkan di hadapan Mahkamah Tinggi dan bukannya terus ke Mahkamah Persekutuan. Fong menegaskan bahawa DUN Sarawak telah bertindak sepenuhnya dalam lingkungan hak dan bidang kuasanya semasa meluluskan ordinan-ordinan berkaitan minyak dan gas tersebut.
Peguam Besar Sarawak, Saferi Ali, turut hadir dalam prosiding tersebut untuk mewakili kepentingan negeri Sarawak. Sementara itu, Peguam Kanan Persekutuan, Ahmad Hanir Hambaly, yang hadir bagi pihak kerajaan persekutuan, memaklumkan mahkamah bahawa Putrajaya tidak mempunyai sebarang bantahan terhadap Petronas untuk meneruskan cabaran perlembagaan tersebut.
"Perkara ini harus diteruskan untuk pendengaran penuh," kata Ahmad Hanir, menunjukkan sokongan kerajaan persekutuan terhadap proses undang-undang yang telus dan menyeluruh untuk menyelesaikan isu bidang kuasa ini.
Matlamat dan Impak Jangka Panjang
Petronas sebelum ini telah menjelaskan bahawa tindakan undang-undang ini difailkan dengan tujuan utama untuk membolehkan Mahkamah Persekutuan membuat penentuan muktamad mengenai kedudukan undang-undang yang terpakai kepada sektor petroleum di Sarawak. Syarikat minyak negara itu mahu memastikan operasinya di negeri tersebut mematuhi semua undang-undang dan tatacara kawal selia yang terpakai dengan jelas dan tidak berbelah bahagi.
Keputusan Mahkamah Persekutuan ini dijangka akan memberi kesan yang signifikan terhadap landskap industri minyak dan gas di Malaysia, terutamanya dalam menentukan sempadan bidang kuasa antara kerajaan persekutuan dan kerajaan negeri dalam mengawal selia sumber petroleum yang bernilai tinggi ini.
Proses undang-undang ini juga penting untuk menetapkan preseden dalam interpretasi perlembagaan berkaitan dengan pengurusan sumber asli negara, yang boleh mempengaruhi bukan hanya Sarawak tetapi juga negeri-negeri lain yang mempunyai sumber petroleum yang signifikan.
