Naratif 'pasukan sampingan' yang dimainkan Perikatan Nasional (PN) dalam pilihan raya negeri (PRN) Negeri Sembilan bukan sekadar retorik kempen, tetapi mengandungi strategi politik yang mendalam, kata penganalisis. Pendekatan itu bukan sahaja membolehkan PN meluaskan pengaruh di kawasan kubu Umno, malah bertindak sebagai 'jaringan keselamatan' politik sekiranya keputusan PRN tidak memihak kepada gabungan itu.
Saintis politik Wong Chin Huat dari Universiti Sunway berkata, strategi tersebut membolehkan PAS dan PN memposisikan diri mereka sebagai penyelamat serta pendukung Umno, sekali gus meletakkan gabungan berkenaan dalam situasi 'menang senang'. Menurutnya, PAS boleh menuntut kredit dan memenangi hak untuk berkembang di wilayah kuat Umno di bawah panji perpaduan Melayu sekiranya gabungan Barisan Nasional-PN mencapai kemenangan pada PRN.
"Jika Umno cuba menyekat pertumbuhan PAS selepas ini, parti itu akan dituduh melupakan budi PAS. Namun, kalau gabungan BN-PN kurang berjaya, sudah tentu PN dan PAS tidak boleh disalahkan kerana mereka cuma pasukan sampingan," katanya kepada pemberita. Wong menambah, naratif itu menunjukkan kebijaksanaan Presiden PAS Hadi Awang dalam mengatur strategi 'menang-menang' untuk memastikan kedudukan gabungannya kekal relevan.
Jaringan Keselamatan Politik
Sementara itu, penganalisis politik Tawfik Yaakub dari Universiti Malaya berpendapat, naratif tersebut secara tidak langsung mewujudkan 'jaringan keselamatan' dengan merendahkan jangkaan terhadap pencapaian PN, khususnya di Negeri Sembilan. Katanya, sekiranya keputusan pilihan raya tidak memberangsangkan, PN boleh berhujah bahawa Umno dan BN merupakan pemain utama, manakala peranan PN hanya membantu dari segi mobilisasi pengundi dan pemindahan undi.
"Strategi ini membolehkan PN memisahkan keputusan di Negeri Sembilan daripada naratif kekuatannya di negeri-negeri utara. Erti kata lain, kegagalan di Negeri Sembilan tidak semestinya diakui sebagai bukti pengaruh PN semakin merosot," jelasnya.
Pendekatan ini dilihat sebagai langkah pragmatik untuk melindungi imej PN di peringkat nasional, terutamanya apabila parti itu cuba mempromosikan dirinya sebagai alternatif kerajaan. Tawfik berkata, naratif itu membolehkan PN menterjemahkan kekalahan di Negeri Sembilan sebagai isu lokaliti, bukan kegagalan nasional.
Risiko Diserang Pakatan Harapan
Namun, Tawfik memberi amaran bahawa Pakatan Harapan (PH) boleh memanfaatkan keadaan itu untuk menyerang PN. PH mungkin akan menuduh PN cuba berkongsi kredit apabila menang, tetapi mengelak daripada bertanggungjawab apabila kalah. Ini boleh menjadi senjata politik yang berkesan untuk mempersoalkan kredibiliti PN di mata pengundi.
Di samping itu, naratif 'pasukan sampingan' turut menimbulkan persoalan dalam kalangan penyokong PN sendiri, terutamanya Bersatu. Mereka mungkin tertanya-tanya sama ada gabungan itu kini sekadar menjadi pelengkap kepada Umno, yang akan menjejaskan imej PN sebagai sebuah gabungan yang mahu menawarkan kerajaan alternatif di peringkat nasional. Perasaan ini boleh menjurus kepada kekecewaan dan menjejaskan semangat jentera kempen di lapangan.
Wong Chin Huat juga berpendapat, strategi ini hanya akan 'mewujudkan keretakan' jika Bersatu berjaya membuktikan keupayaan serta kekuatan kuasa undinya. Jika Bersatu merasakan peranan mereka terlalu dikecilkan, ia boleh menimbulkan ketegangan dalaman PN dan menjejaskan perpaduan gabungan untuk pilihan raya akan datang.
Latar Belakang Kerjasama BN-PN
Sebelum ini, Hadi Awang dilaporkan berkata, PN menggunakan strategi meletakkan Umno di barisan depan pada PRN Johor, manakala gabungan itu bertindak sebagai 'pasukan sampingan' bagi menampung kekurangan. Dalam ceramah di Seremban, beliau berkata keadaan politik di Negeri Sembilan lebih mencabar berbanding Johor, justeru strategi yang sama perlu dijalankan dengan lebih teliti.
BN dan PN membentuk pakatan pilihan raya tidak rasmi bagi PRN Negeri Sembilan. Dalam pengagihan kerusi, BN bertanding di 25 kerusi Dewan Undangan Negeri (DUN), manakala baki 11 kerusi ditandingi PN yang diterajui PAS. Pembahagian ini menunjukkan PN tidak diberikan peranan dominan, sejajar dengan naratif 'pasukan sampingan' yang dipromosikan oleh pimpinan PN.
Pengagihan kerusi itu juga mencerminkan realiti politik di Negeri Sembilan, di mana PKR dan Amanah mempunyai pengaruh tersendiri di kawasan tertentu. PN perlu bekerja keras untuk menembusi kubu kuat PH, terutama di kawasan luar bandar dan pinggir bandar. Dengan strategi 'pasukan sampingan', PN berharap dapat mengurangkan tekanan terhadap calon-calonnya, sambil menumpukan usaha kepada kawasan yang lebih berpotensi untuk dimenangi.
Penganalisis berpendapat, kejayaan strategi ini akan bergantung kepada sejauh mana PN dapat mengimbangi peranan sebagai pendukung tanpa hilang identiti sendiri. Jika PN terlalu menonjol sebagai 'pasukan sampingan', ia mungkin gagal menarik pengundi muda dan pengundi bandar yang inginkan perubahan lebih radikal. Sebaliknya, jika PN terlalu agresif, ia boleh menjejaskan hubungan dengan Umno dan menggagalkan kerjasama yang terjalin.
Pada masa yang sama, PH dilihat akan memanfaatkan sebarang keretakan dalam BN-PN. Dengan pengalaman memerintah, PH mempunyai jentera kempen yang mantap dan naratif yang lebih jelas untuk mengekalkan sokongan. PRN Negeri Sembilan bakal menjadi medan ujian bagi kedua-dua pakatan, dan keputusannya akan memberi gambaran awal tentang hala tuju politik negara menjelang pilihan raya umum akan datang.
