Perdana Menteri Anwar Ibrahim dan kerajaan Malaysia telah memfailkan permohonan untuk membatalkan saman pemula yang difailkan oleh lima Ahli Parlimen pembangkang berhubung Perjanjian Perdagangan Timbal Balas (ART) Malaysia-Amerika Syarikat (AS). Permohonan itu difailkan di Mahkamah Tinggi Kuala Lumpur.
Pengurusan kes di Mahkamah Tinggi
Peguam Persekutuan Mohammad Sallehuddin Md Ali memaklumkan mengenai permohonan tersebut kepada Mahkamah Tinggi Kuala Lumpur pada pengurusan kes di hadapan Hakim Azizan Md Arshad. Sementara itu, seorang daripada peguam yang mewakili plaintif, P Waythamoorty, memberitahu mahkamah bahawa anak guamnya turut memfailkan satu permohonan bagi merujuk persoalan Perlembagaan kepada Mahkamah Persekutuan berkaitan ART.
Tarikh pendengaran ditetapkan
Mahkamah kemudian menetapkan 8 Oktober 2026 sebagai tarikh untuk pendengaran kedua-dua permohonan tersebut, lapor Bernama. Pendengaran itu akan melibatkan permohonan batal saman pemula oleh PM dan kerajaan, serta permohonan rujukan persoalan Perlembagaan oleh plaintif.
Latar belakang ART dan saman pemula
Malaysia dan AS telah memeterai ART pada 26 Oktober 2025. Lima Ahli Parlimen Perikatan Nasional yang memfailkan saman pemula tersebut ialah Rosol Wahid (Hulu Terengganu), Fathul Huzir Ayob (Gerik), Awang Solahuddin Hashim (Pendang), Mas Ermieyati Samsudin (Masjid Tanah), dan Abdul Khalid Abdullah (Rompin). Mereka memohon Mahkamah Persekutuan memutuskan persoalan penting mengenai kesahan perjanjian itu, yang didakwa ditandatangani tanpa kelulusan sewajarnya daripada Parlimen.
Keputusan Mahkamah Agung AS
Pada 20 Februari 2026, Mahkamah Agung AS memutuskan bahawa penggunaan kuasa darurat oleh Presiden Donald Trump untuk mengenakan tarif timbal balas terhadap hampir semua rakan dagangan AS adalah tidak berpelembagaan. Selain mengekalkan keputusan mahkamah rendah, mahkamah tertinggi itu memutuskan bahawa Trump telah bertindak melampaui kuasa presidennya apabila beliau menggunakan Akta Kuasa Ekonomi Kecemasan Antarabangsa 1977 (IEEPA) untuk mengenakan tarif global secara meluas serta duti berkaitan fentanil yang dikenakan ke atas barangan dari China, Kanada dan Mexico.
Implikasi dan perkembangan lanjut
Keputusan Mahkamah Agung AS itu memberi kesan kepada dasar perdagangan AS dan mungkin mempengaruhi perjanjian seperti ART yang dimeterai Malaysia dengan AS. Saman pemula oleh lima Ahli Parlimen pembangkang mencabar kesahihan ART atas alasan ia tidak mendapat kelulusan Parlimen Malaysia. Pendengaran pada 8 Oktober akan menentukan sama ada saman itu diteruskan atau dibatalkan, serta sama ada persoalan Perlembagaan dirujuk ke Mahkamah Persekutuan.
