Kehamilan molar adalah keadaan jarang yang boleh menjadi serius jika tidak dikesan awal. Di Malaysia, kadar kejadian adalah 2.6 per 1,000 kelahiran, lebih tinggi daripada negara seperti United Kingdom. Risiko juga meningkat dengan usia ibu.
Apa Itu Kehamilan Molar?
Pakar obstetrik dan ginekologi, Dr Mastura Mat Yusof, menjelaskan bahawa kehamilan molar berlaku apabila sel plasenta tumbuh secara tidak normal akibat ketidakseimbangan genetik atau kromosom semasa persenyawaan. Terdapat dua jenis: lengkap dan separa. Kehamilan molar lengkap berlaku apabila ovum kosong disenyawakan, mengakibatkan tiada perkembangan janin dan risiko komplikasi yang lebih tinggi. Kehamilan molar separa berlaku apabila dua sperma menyenyawakan satu ovum, menghasilkan embrio yang tidak normal dan tidak berdaya maju. Walaupun risikonya lebih rendah, komplikasi masih boleh timbul.
Komplikasi dan Gejala
Salah satu kebimbangan utama adalah perkembangan kepada neoplasia trofoblastik gestasi (GTN), sekumpulan kanser yang boleh berlaku apabila tisu kehamilan yang tidak normal terus tumbuh. GTN boleh menjadi lebih agresif dan mengakibatkan, misalnya, koriokarsinoma yang boleh merebak ke organ seperti paru-paru atau otak. Jika dikesan awal, ia biasanya boleh dirawat dengan kemoterapi. Dr Mastura menegaskan bahawa kehamilan molar tidak disebabkan oleh diet atau tabiat harian, tetapi berlaku secara rawak akibat keabnormalan genetik.
Gejala biasa termasuk pendarahan faraj yang tidak normal, loya dan muntah yang teruk akibat hormon tinggi, serta rahim yang membesar lebih cepat daripada jangkaan. Dalam sesetengah kes, tahap hormon beta-hCG yang tinggi juga boleh menjejaskan tiroid, menyebabkan gejala hipertiroidisme.
Pengesanan dan Rawatan Awal
Pemeriksaan awal dan susulan adalah penting. Menurut Dr Mastura, risiko meningkat dengan usia akibat penurunan kualiti telur, dan lebih tinggi dalam kalangan wanita yang pernah mengalami kehamilan molar sebelum ini. Rawatan biasanya melibatkan pengosongan rahim untuk mengeluarkan tisu abnormal. Tidak seperti keguguran, tisu molar cenderung berdarah dengan lebih mudah, meningkatkan risiko pendarahan berat, terutamanya jika rawatan ditangguhkan.
Histerektomi bukan rawatan standard dan hanya dilakukan dalam situasi yang mengancam nyawa, terutamanya bagi wanita yang tidak lagi merancang untuk mempunyai anak atau berada dalam kumpulan berisiko tinggi. Selepas prosedur, pesakit perlu menjalani pemantauan tahap beta-hCG secara berkala untuk memastikan tiada tisu yang tinggal berkembang menjadi GTN. Bagi kes kehamilan molar lengkap, tahap hormon diperiksa setiap minggu sehingga kembali normal, kemudian setiap bulan sehingga enam bulan. Dalam tempoh ini, pesakit dinasihatkan supaya tidak hamil kerana ia boleh mengganggu pemantauan. Jika tahap hormon meningkat semula atau tidak menurun, pesakit dirujuk untuk penilaian lanjut.
Dr Mastura menekankan bahawa kesedaran tentang kehamilan molar masih rendah, dan menggesa wanita yang mempunyai ujian kehamilan positif untuk menjalani imbasan awal bagi mengesahkan perkembangan normal.
