KUALA LUMPUR, 15 Julai — Lebih daripada 3,500 pegawai perubatan meninggalkan sektor kesihatan awam Malaysia dalam tempoh tiga tahun berakhir 2025, menambah tekanan kepada sistem perubatan negara yang sudah bergelut dengan kekurangan tenaga kerja dan keletihan staf.
Jumlah Perletakan Jawatan Mencecah 3,511
Menteri Kesihatan, Datuk Seri Dr Dzulkefly Ahmad, semalam dalam jawapan bertulis parlimen berkata tepat 3,511 pegawai perubatan meletak jawatan daripada Kementerian Kesihatan antara 2023 dan 2025.
Angka itu terdiri daripada 1,283 peletakan jawatan pada 2023, 1,153 pada 2024 dan 1,075 pada 2025.
Tiada Peruntukan Undang-Undang Untuk Halang Migrasi
Dzulkefly mengakui bahawa kementerian tidak mempunyai rangka kerja undang-undang untuk menghalang doktor daripada berpindah ke penyedia penjagaan kesihatan swasta atau menerima jawatan di luar negara. Sebaliknya, pentadbiran telah banyak bergantung pada insentif kewangan dan model kemajuan kerjaya yang lebih pantas untuk mengekalkan doktor dalam rangka kerja perkhidmatan awam.
“Kementerian Kesihatan tidak mempunyai sebarang peruntukan undang-undang untuk menghalang pegawai perubatan daripada mencari pekerjaan di sektor swasta, termasuk menghalang usaha pengambilan yang dilakukan oleh sektor swasta atau agensi pengambilan pekerja asing berdaftar,” katanya.
Insentif Baharu Untuk Kekalkan Doktor
Untuk menangani migrasi doktor, menteri berkata Putrajaya menonjolkan gaji permulaan yang kompetitif untuk skim peringkat kemasukan bersama dengan kenaikan baru-baru ini kepada elaun lokum dan bayaran panggilan khas. Kementerian juga telah memperluas slot tajaan untuk laluan pakar dan memperkenalkan rangka kerja penambah pendapatan di hospital awam terpilih.
Antara inisiatif yang diambil untuk menangani isu ini adalah menawarkan gaji permulaan yang kompetitif sebanyak RM5,380 bagi pegawai Gred UD9, dengan kenaikan gaji tahunan sebanyak RM225 — tertinggi berbanding skim perkhidmatan awam yang lain.
Pegawai perubatan juga layak mendapat elaun dan insentif tertentu, termasuk elaun lokum sehingga RM80 sejam. Elaun panggilan bertugas untuk pegawai perubatan (ETAP) dinaikkan sebanyak 40 peratus berkuat kuasa 1 Oktober 2025, manakala elaun pembedahan elektif ditetapkan pada RM80 sejam.
Kompleksiti Isu Retensi
Dzulkefly berkata kira-kira 4,000 pegawai perubatan dilantik ke jawatan tetap secara purata setiap tahun. Namun, beliau berjanji untuk “terus menambah baik” insentif untuk mengekalkan pekerja kesihatan dalam sektor awam.
“Usaha untuk mengekalkan pegawai perubatan dalam sektor kesihatan awam tidak terletak semata-mata di bahu Kementerian Kesihatan. Ia adalah isu kompleks yang memerlukan penyelesaian jangka panjang dan usaha berterusan daripada pelbagai pihak,” katanya.
“Kementerian akan terus mengadakan sesi penglibatan berkala dengan agensi pusat untuk menambah baik insentif dan faedah bagi pegawai perubatan bagi memastikan mereka kekal dalam perkhidmatan.”
Tekanan Sistem Kesihatan Awam
Pakar berkata peletakan jawatan ini menekankan kehilangan bakat yang berterusan daripada sistem kesihatan awam, satu masalah yang dilaporkan secara meluas di mana doktor junior dan pertengahan berdepan beban kerja yang menghancurkan dan tawaran alternatif lumayan daripada sektor swasta atau agensi pengambilan asing.
Keadaan ini diburukkan lagi dengan peningkatan bilangan doktor kontrak yang menolak tawaran jawatan tetap perkhidmatan awam, menurut penganalisis penjagaan kesihatan. Ramai memilih untuk meninggalkan perkhidmatan awam sepenuhnya daripada menerima penempatan wajib ke kawasan luar bandar yang kekurangan staf atau negeri Malaysia Timur seperti Sabah dan Sarawak.
