Program Bumiputera Mesti Dinilai Berdasarkan Impak Ekonomi dan Matlamat Akhir
Kejayaan program yang menyokong perusahaan Bumiputera perlu dinilai berdasarkan pencapaian matlamat akhirnya, termasuk membantu komuniti meningkatkan taraf hidup dan memberi impak positif kepada ekonomi, menurut Unit Pemandu Agenda Bumiputera (Teraju).
Pelan Transformasi Ekonomi Bumiputera 2035 (Putera35) Sebagai Panduan
Pengarah Kanan Bahagian Perkhidmatan Strategik Teraju, Nik Nazree Nik Abdul Rahman, menjelaskan bahawa Pelan Transformasi Ekonomi Bumiputera 2035 atau Putera35 bertujuan menjawab persoalan mengenai keberkesanan program sokongan tersebut. Pelan yang dilancarkan pada tahun 2024 ini mempunyai tiga tema utama:
- Penyertaan: Memastikan graduan Bumiputera menjadi sebahagian daripada tenaga kerja
- Pemilikan: Meningkatkan pemilikan perniagaan oleh Bumiputera
- Kawalan: Memastikan Bumiputera menjadi sebahagian daripada rantaian bekalan, seperti contoh syarikat Ramly Burger
"Perbezaan ketara antara pelan terdahulu dan pelan semasa ialah ia tidak hanya melihat kepada penyertaan semata-mata," tegas Nik Nazree. "Dari tahun 1971 hingga abad ke-21, fokus lebih kepada penyertaan dengan menggalakkan PKS atau syarikat Bumiputera mengambil bahagian dalam ekonomi. Tetapi apakah hasilnya untuk syarikat Bumiputera? Itulah persoalannya."
Gesaan Untuk Penanda Aras Prestasi Lebih Jelas
Ulasan Nik Nazree ini mengikuti gesaan Institut Demokrasi dan Hal Ehwal Ekonomi (Ideas) yang menyeru penanda aras prestasi lebih jelas dan penyelarasan lebih kukuh dalam program sokongan perusahaan Bumiputera. Ideas menyatakan masih sukar untuk menentukan sama ada inisiatif tersebut benar-benar menghasilkan perniagaan yang kompetitif.
Menurut Ideas, banyak program kerajaan mengukur kejayaan melalui kadar penyertaan, capaian dan dana yang disalurkan, bukannya sama ada perniagaan berkembang, mengeksport produk, atau disepadukan ke dalam rantaian bekalan yang lebih luas. Bantuan berkaitan perdagangan untuk PKS Bumiputera, termasuk pinjaman, geran, latihan, bantuan pensijilan, bimbingan dan promosi perdagangan, diagihkan merentasi pelbagai kementerian dan agensi dengan objektif yang berbeza.
Isu Pertindihan Program Antara Kementerian
Nik Nazree mengakui terdapat risiko pertindihan akibat sokongan yang diberikan merentasi kementerian dan agensi, namun beliau menjelaskan bahawa setiap kementerian memberi tumpuan kepada bidang khusus masing-masing.
"Sebagai contoh, Kementerian Pelaburan, Perdagangan dan Industri (MiTi), serta Kementerian Pembangunan Usahawan dan Koperasi mempunyai program khusus yang boleh memberi manfaat kepada usahawan dalam bidang perdagangan," jelas Nik Nazree. "MiTi mempunyai program untuk tujuan perdagangan bagi syarikat, manakala Kementerian Pembangunan Usahawan dan Koperasi pula mempunyai program untuk membantu membangunkan usahawan."
Beliau menambah, "Sekilas pandang mungkin nampak seperti bertindih, tetapi anda perlu memahami skop setiap kementerian. Terdapat juga isu yang merentasi pelbagai kementerian yang memerlukan kerjasama dan penyelarasan."
Penekanan terhadap penilaian berdasarkan impak ekonomi dan matlamat akhir ini diharap dapat memastikan program sokongan perusahaan Bumiputera benar-benar memberi manfaat jangka panjang kepada komuniti dan menyumbang kepada pembangunan ekonomi negara secara menyeluruh.
