London, 12 Jun — Menteri Pertahanan Britain, John Healey, meletakkan jawatan semalam dengan menuduh Perdana Menteri Keir Starmer dan kementerian kewangan gagal menyediakan dana yang mencukupi untuk melindungi negara.
Perletakan jawatan beliau melemahkan kewibawaan Starmer pada saat genting untuk pemimpin Parti Buruh itu, seminggu sebelum pilihan raya kecil yang boleh mencetuskan percubaan untuk menggantikannya.
Dalam kritikan pedas, Healey memberi amaran bahawa Pelan Pelaburan Pertahanan (DIP) yang ditunggu-tunggu Starmer untuk pembiayaan dekad akan datang—yang belum diterbitkan oleh pemimpin itu—berisiko menjadikan Britain “kurang selamat”.
“Anda tidak mampu, dan Perbendaharaan tidak mahu, untuk komited dengan sumber yang diperlukan negara untuk mempertahankan negara pada masa ancaman yang semakin meningkat ini,” tulis Healey dalam surat peletakan jawatan kepada Starmer yang dimuat naik di akaun X beliau.
“Selepas menjelaskan kepada anda bahawa saya tidak akan dapat menerima penyelesaian DIP yang tidak memberikan Angkatan Tentera kita sumber yang mereka perlukan, saya kini tidak mempunyai pilihan lain selain mengemukakan peletakan jawatan saya.”
Beberapa jam kemudian, Starmer membalas surat kepada Healey dengan mengatakan rancangan perbelanjaannya akan membolehkan angkatan tentera berubah dan memodenkan, sambil menambah: “Saya akan sentiasa melakukan apa yang perlu untuk menjaga keselamatan negara kita.”
Pada waktu petang, Al Carns, seorang lagi ahli Parlimen yang kadang-kadang disebut sebagai calon kepimpinan, meletakkan jawatan sebagai menteri angkatan tentera, bersama pembantu Healey, Pamela Nash.
Bekas pegawai tentera Dan Jarvis dilantik sebagai pengganti Healey, berpindah dari jawatan menteri junior di Pejabat Dalam Negeri.
Pelan pertahanan itu telah berulang kali ditangguhkan tetapi Starmer menegaskan beliau akan menerbitkannya sebelum sidang kemuncak NATO di Turki pada 7 Julai.
Kerajaan tengah kiri Starmer, yang dipilih pada Julai 2024 selepas 14 tahun pemerintahan Konservatif, telah berjanji untuk meningkatkan perbelanjaan dan mengutamakan NATO, ketika ancaman dari Rusia semakin meningkat.
Presiden AS Donald Trump telah berulang kali mendesak sekutu NATO untuk membelanjakan lebih banyak dan kurang bergantung kepada Washington untuk keselamatan.
Starmer telah berjanji untuk meningkatkan perbelanjaan pertahanan kepada 2.5 peratus daripada keluaran ekonomi mulai tahun depan, meningkat kepada tiga peratus jika Buruh memenangi pilihan raya umum akan datang, yang dijangka pada 2029, sebelum mencapai 3.5 peratus pada 2035.
Tetapi laporan media telah mencadangkan rasa tidak puas hati di sebalik tabir mengenai butiran khusus pelan perbelanjaan itu.
Healey berkata dalam suratnya beliau mula-mula melihat sepenuhnya DIP pada hari Isnin dan ia menunjukkan perbelanjaan pertahanan meningkat hanya kepada 2.68 peratus daripada keluaran pada 2030.
Sumber rapat dengan bekas menteri pertahanan itu memberitahu AFP tawaran daripada kementerian kewangan tidak meletakkan tarikh pada komitmen tiga peratus itu.
Pelan itu “jauh daripada apa yang diperlukan untuk pertahanan dan negara pada masa berbahaya ini,” tulis Healey.
Ahli Parlimen Buruh Tan Dhesi, pengerusi jawatankuasa pertahanan parlimen, berkata kerajaan mesti mengambil amaran Healey “dengan penuh kesungguhan”, memanggil perletakan jawatannya “saat yang suram”.
Starmer menghadapi bahaya politik dalam pertandingan Khamis depan apabila Datuk Bandar Greater Manchester, Andy Burnham, bertanding untuk kerusi parlimen Makerfield.
Kedua-dua lelaki itu telah berkata mereka akan mengambil bahagian dalam mana-mana perlumbaan kepimpinan Buruh, walaupun tiada satu pun yang dicetuskan lagi.
Wes Streeting meletak jawatan sebagai menteri kesihatan bulan lalu berikutan keputusan pilihan raya tempatan dan wilayah yang buruk bagi Buruh dan juga telah berkata beliau akan bertanding dalam mana-mana pertandingan akan datang.
Healey telah disebut sebagai pencabar berpotensi lain, tetapi tidak ada cadangan segera bahawa peletakan jawatannya dikaitkan dengan spekulasi kepimpinan.
Ia “menekankan bahawa Starmer telah menjadi perdana menteri itik lumpuh yang tidak dapat membuat keputusan melalui kerajaannya sendiri,” kata Patrick Diamond, profesor sains politik di Queen Mary University of London, kepada AFP.
Pelan pelaburan itu, yang pada asalnya dijadualkan diterbitkan pada akhir 2025, telah berulang kali ditangguhkan, mengecewakan industri dan pihak lain.
Perletakan jawatan Healey “mencipta urutan sakit kepala politik”, bermula dengan mencari menteri baru dan kemudian cuba untuk menerbitkan pelan pelaburan itu, kata Ed Arnold, felo kanan di badan pemikir RUSI. — AFP
