Mahkamah Tinggi Kuala Lumpur menolak permohonan seorang wanita berusia 35 tahun untuk diisytiharkan sebagai warganegara Malaysia secara kuat kuasa undang-undang, walaupun beliau dilahirkan di Pahang. Hakim Norliza Othman memutuskan bahawa wanita itu tidak memenuhi syarat Perlembagaan untuk mendapatkan kewarganegaraan secara automatik kerana status kewarganegaraannya mengikut ibu kandungnya, iaitu warga Indonesia.
Hakim: Status Kewarganegaraan Ikut Ibu
Dalam alasan penghakiman, Hakim Norliza menyatakan bahawa wanita itu gagal membuktikan ibu bapanya berkahwin secara sah ketika beliau dilahirkan. "Sebagai anak dilahirkan di luar perkahwinan, kewarganegaraan plaintif mengikut ibu kandungnya, iaitu warga Indonesia," kata hakim. Oleh itu, wanita itu tidak layak mendapat kewarganegaraan Malaysia secara automatik di bawah Perkara 14(1)(b) Perlembagaan Persekutuan.
Wanita tersebut, yang kini berusia 35 tahun, telah memfailkan saman terhadap Ketua Pengarah Jabatan Pendaftaran Negara (JPN), Menteri Dalam Negeri, dan Kerajaan Malaysia selepas mendapati pada tahun 2022 bahawa sijil kelahirannya mencatatkan status 'bukan warganegara'. Catatan itu wujud walaupun beliau pernah menerima MyKad biru ketika berusia 14 tahun.
Hujah Plaintif dan Kerajaan
Plaintif berhujah bahawa beliau layak mendapat kewarganegaraan di bawah Perkara 14(1)(b) kerana dilahirkan di Malaysia dan tidak mempunyai kewarganegaraan lain. Sebagai hujah alternatif, beliau mendakwa layak menjadi warganegara melalui bapa kandungnya yang berstatus penduduk tetap Malaysia ketika kelahirannya. Bagaimanapun, kerajaan berhujah bahawa wanita itu dilahirkan di luar perkahwinan, justeru Seksyen 17 Bahagian III Jadual Kedua Perlembagaan Persekutuan terpakai, yang menentukan kewarganegaraan anak berdasarkan ibu.
Kerajaan juga menegaskan bahawa wanita itu bukan individu tanpa kewarganegaraan kerana undang-undang Indonesia mengiktiraf anak yang dilahirkan oleh ibu warga Indonesia di luar nikah sebagai rakyat Indonesia. Hakim Norliza bersetuju, mendapati bahawa walaupun wanita itu membuktikan kelahirannya di Malaysia, beliau gagal membuktikan bahawa beliau dilahirkan tanpa kewarganegaraan mana-mana negara seperti yang disyaratkan Perlembagaan.
Mahkamah Tolak Dakwaan Tiada Kewarganegaraan
Hakim Norliza turut menolak hujah plaintif yang bergantung pada Seksyen 2(3) Bahagian II Jadual Kedua Perlembagaan. Beliau menjelaskan bahawa peruntukan itu hanya menentukan bila kewarganegaraan asing dianggap diperoleh, dan tidak memberikan kewarganegaraan Malaysia secara automatik kepada seseorang yang tidak memperoleh kerakyatan lain dalam tempoh setahun selepas dilahirkan. "Mahkamah tidak boleh menulis semula Perlembagaan untuk mencapai apa yang dianggap oleh pihak-pihak sebagai undang-undang yang sepatutnya," kata hakim. Beliau menambah bahawa bukan tugas mahkamah untuk memasukkan perkataan baharu ke dalam Perlembagaan atau mentafsir peruntukannya melebihi maksud asal penggubal.
Mahkamah menolak saman pemula wanita itu dan memerintahkannya membayar kos sebanyak RM5,000. Peguam Agalya J Munusamy dan P Kirthika mewakili plaintif, manakala Peguam Kanan Persekutuan Nur Idayu Amir mewakili kerajaan. Keputusan ini menekankan bahawa kelahiran di Malaysia tidak secara automatik memberikan kewarganegaraan jika syarat-syarat lain dalam Perlembagaan tidak dipenuhi.
