Seorang ibu kandung menangis terharu selepas Mahkamah Rayuan membatalkan perintah pengangkatan anaknya yang diberikan kepada seorang balu. Keputusan sebulat suara itu dibuat kerana keizinan ibu tersebut untuk menyerahkan hak penjagaan secara kekal tidak pernah diperoleh secara sah.
Ibu Menangis di Luar Mahkamah
Ibu tersebut, yang tenang sepanjang prosiding, menjadi emosional selepas seorang anggota awam yang duduk berdekatan memaklumkan bahawa rayuannya telah dibenarkan. Di luar bilik mahkamah, dia jatuh di kaki peguamnya sebagai tanda terima kasih sebelum dibantu bangun semula.
Hakim: Keizinan Wajib Diperoleh
Hakim Ahmad Kamal Shahid, yang mengetuai panel bersama Hakim Evrol Mariette Peters dan Hakim Latifah Tahar, menyatakan bahawa perintah pengangkatan tidak boleh dikekalkan kerana keizinan ibu kandung, yang merupakan keperluan mandatori di bawah Seksyen 6(a) Akta Pengangkatan 1952, tidak diperoleh dengan betul. Beliau berkata bahawa mahkamah mesti berpuas hati bahawa ibu bapa kandung memahami bahawa pengangkatan akan melucutkan hak penjagaan mereka secara kekal.
“Keizinan ibu kandung tidak pernah diberikan secara sah. Bukti menunjukkan beliau terus menyusukan anak, memberi sokongan kewangan, menjaga hubungan rapat, dan dimaklumkan setiap kali anak cedera. Ini membuktikan beliau tidak pernah berniat menyerahkan anak secara kekal,” kata Hakim Ahmad Kamal Shahid.
Dokumen Keizinan Cacat
Mahkamah juga mendapati bahawa akuan bersumpah yang digunakan sebagai bukti keizinan ibu adalah cacat. Antara kelemahan termasuk tidak ditandatangani di hadapan pesuruhjaya sumpah, nama ibu tidak direkodkan dalam dokumen rasmi, ibu dirawat di hospital pada tarikh akuan itu dikatakan ditandatangani, dan dokumen itu tidak mematuhi Kaedah Pengangkatan 1955.
Kesilapan Mahkamah Tinggi
Hakim Ahmad Kamal Shahid menegaskan bahawa Mahkamah Tinggi telah tersilap apabila mendapati ibu tersebut mengaku menandatangani dokumen keizinan dan membuat inferens buruk terhadapnya kerana gagal mengemukakan bukti. “Beban pembuktian keizinan sah terletak pada responden, bukan perayu. Seseorang tidak boleh dibebankan untuk membuktikan penafian,” katanya.
Laporan Guardian Ad Litem Tidak Boleh Dipercayai
Mahkamah Rayuan juga mendapati laporan guardian ad litem, yang dilantik untuk mewakili kepentingan kanak-kanak, tidak boleh dipercayai kerana disediakan tanpa menemu bual ibu kandung, bergantung pada akuan bersumpah yang cacat, mengandungi maklumat tidak tepat, dan gagal menilai kesesuaian ibu angkat dengan betul.
Kepentingan Terbaik Kanak-Kanak
Mengenai kebajikan kanak-kanak, Hakim Ahmad Kamal Shahid berkata Mahkamah Tinggi gagal mempertimbangkan perkembangan selepas perintah pengangkatan diberikan. Pada masa rayuan didengar, kanak-kanak tersebut telah dikeluarkan dari jagaan ibu angkat oleh Jabatan Kebajikan Masyarakat, manakala ibu angkat telah didakwa di bawah Akta Kanak-Kanak 2001. Mahkamah mencatatkan bahawa kanak-kanak itu hidup dengan baik di bawah jagaan ibu kandung, dan oleh itu, perintah pengangkatan tidak lagi memenuhi kepentingan terbaik kanak-kanak.
Kos RM60,000
Dalam membenarkan rayuan, Mahkamah Rayuan membatalkan perintah pengangkatan dan memerintahkan responden (balu tersebut) dan Jabatan Pendaftaran Negara (JPN) membayar kepada perayu kos sebanyak RM60,000. Pertikaian bermula selepas ibu kandung mencabar perintah pengangkatan yang diberikan oleh Mahkamah Sesyen pada 2023 memihak kepada balu tersebut.
Ibu kandung diwakili peguam K Mathimugam, K Subajeyanthi, dan K Suwaathee, manakala peguam B Puvarasan mewakili balu. Peguam Kanan Persekutuan Amalina Zainal Mokhtar dan Peguam Persekutuan Shafiq Sazalli mewakili JPN.
